49:
Những điếu thuốc hút trộm
“Hôn nhân.”
Nên có một từ khác để mô tả mối quan hệ giữa những người đã kết hôn đủ lâu. Khi chúng ta đã vượt quá xa cột mốc mà hôn nhân giống như một sự lựa chọn. Từ nay hai ta đã về chung một nhà, đó chỉ là những câu từ mỹ lệ ta trao nhau trong ngày cưới, giờ đây anh không thể hình dung nổi một cuộc sống không có em. Chúng ta không còn là những nụ hoa chớm nở, chúng ta là hai cái cây có bộ rễ hợp nhất, em đã già đi trong anh.
Khi còn trẻ, bạn tin rằng tình yêu là sự say mê, nhưng say mê đơn giản lắm, đứa trẻ nào cũng có thể say mê. Còn tình yêu thực sự? Tình yêu là chuyện của người lớn. Tình yêu đòi hỏi tất cả nơi bạn, từ những gì tốt đẹp nhất cho đến những thứ tồi tệ nhất. Nó không liên quan gì tới sự lãng mạn, bởi vì phần khó khăn nhất của hôn nhân không phải người này sống với việc nhìn thấy tất cả những khuyết điểm của người kia, mà là người kia phải sống với việc bị người này nhìn thấy chúng. Là việc giờ đây người này đã tường tận mọi thứ về người kia. Hầu hết chúng ta đều không đủ can đảm để sống mà không có bí mật. Ai cũng có đôi lúc mơ ước được vô hình, không một ai mơ ước mình bị người đời nhìn thấu.
Hôn nhân ư? Đáng lẽ phải có một từ khác để diễn tả nó theo thời gian. Bởi vì không có thứ gọi là “say mê mãi mãi”, chỉ có tình yêu mới trường tồn như vậy, và nó chưa bao giờ đơn giản. Nó đòi hỏi một con người trọn vẹn, tất cả những gì bạn có. Không ít hơn.
Sáng nay bọn trẻ đã tự đi dự đám tang, vì vậy bố mẹ chúng ở nhà một mình với mọi thứ mà họ không thể nói ra. Mira đứng ngoài cửa phòng ngủ, không dám thở, vì Peter đang ngồi trên giường, vừa cố thắt chiếc cà vạt đen vừa khóc. Chị lùi lại, đi hết đường đến đầu cầu thang, rồi giả vờ như vừa mới lên lầu và gọi: “Cưng ơi, anh có muốn uống cà phê không?” Nhờ vậy Peter có đủ thời gian để lau nước mắt, hắng giọng và đáp lại: “Có, cảm ơn em. Anh xuống ngay!”
Anh bước xuống cầu thang với chiếc đuôi cà vạt thắt hơi dài, chị không chắn đường anh và anh đi ngang qua chị như thường lệ, nhưng đột nhiên họ vẫn va vào nhau. Những ngón tay của chị tìm thấy anh và chị cài cúc chiếc áo ngoài của anh để giả vờ rằng họ không muốn tìm kiếm sự thân mật. Anh khựng lại, hơi choáng váng, và họ nhìn qua nhau, vì nếu nhìn vào mắt nhau ngay lúc này, có lẽ cả hai sẽ vỡ vụn. Đã quá lâu rồi họ không chạm vào nhau, đến nỗi chỉ cần những đầu ngón tay của chị là đủ, chúng giống như những cú sốc điện đối với anh, còn chị thì không dám áp lòng bàn tay mình lên ngực anh. Chúa ơi, phải gần khoảnh khắc từ bỏ nhau đến thế nào họ mới nhớ mình đã từng chiến đấu vì nhau.
Chị thì thầm:
— Ramona chắc rất tự hào về anh.
Anh thì thầm đáp lại:
— Còn em?
Chị gật đầu, mí mắt nặng trĩu. Chị đang nghĩ gì ngay lúc này và ngay ở đây? Có thể chị sẽ không bao giờ nhớ đến nó nữa, hoặc phủ nhận mãi mãi, ngay cả với chính mình. Thực sự nên có một từ khác cho “hôn nhân”, nhưng có lẽ cũng nên có một từ khác cho “ly hôn”. Một từ mang nghĩa là bạn chưa thực sự đi đến đó. Khi bạn muốn thì thầm rằng tôi không biết mình muốn gì, tôi chỉ không muốn mọi chuyện như thế này. Một từ chỉ để nói rằng tôi không thể chịu đựng được. Tôi không thể chịu nổi nếu tất cả những gì chúng ta phải làm với nhau chỉ là chịu đựng.
— Em... Peter à, em... – Chị mở lời, và tất cả dưỡng khí như bị rút cạn khỏi căn phòng.
Chị nói “Peter,” không phải “cưng,” và dừng lại, đủ lâu để anh không dám để chị nói nốt. Anh áp trán mình vào trán chị và thì thầm:
— Anh yêu em!
Khuôn mặt chị lập tức bừng lên một nụ cười đáp lại ánh mắt nồng nhiệt và hơi thở gần gũi của anh. Chị lặp lại cùng câu nói một cách rõ ràng đến mức giờ đây cả hai đều có thể giả vờ rằng chị không có ý định nói bất cứ điều gì khác:
— Em cũng yêu anh.
Đã rất lâu rồi kể từ lần cuối họ trao nhau những lời đó, nhưng ngay lúc này, khoảnh khắc ấy cảm giác như mới rất gần. Ngoài tất cả những từ diễn tả tình yêu, phải có một từ để mô tả: chúng tôi đã gần như đánh mất nhau bao nhiêu lần, nhưng rồi quay về với nhau và bắt đầu lại. Một từ mô tả những chi tiết lặt vặt nhất, những khoảng cách nhỏ bé khi chúng tôi lướt qua nhau trong bếp, thay vì gần như chạm vào nhau. Từ nào đó để nói rằng tôi không thể chịu nổi. Tôi không thể chịu đựng nổi nếu người ấy không thể chịu đựng tôi. Tôi không thể chịu đựng nổi nếu không có người ấy.
Họ cùng nhau đi dự đám tang, và anh nắm tay chị suốt chặng đường.
——
Bố của Ana đã tỉnh, vẫn còn váng vất nhưng chưa say lại. Những người bạn già trong hội săn bắn của ông đang đứng trong vườn, đợi ông để cùng nhau đến nhà thờ. Họ cũng đang tỉnh táo để đi dự đám tang, nhưng thời gian đếm ngược đến ly bia đầu tiên đã bắt đầu.
Lên đường trước họ là Ana, và Maya với cây đàn guitar trên lưng. Maya đã về nhà thay đồ, và Ana lập tức cảm thấy phiền vì cô bạn bày đặt “ăn mặc chỉnh tề”. Maya đã chỉ ra rằng điều này là bình thường khi đi dự đám tang, và Ana đáp: “Trời ạ, tớ ghét cái sự thật là cậu rất thu hút, đó là điều tồi tệ nhất nơi cậu! Tớ nên kết bạn với những người xấu xí hơn!” Họ đi tắt qua khu rừng ngay phía sau những ngôi nhà nằm ở rìa Khu Thượng, bỏ lại những giọng nói của đám đàn ông phía sau. Chỉ khi hai đứa đi đến cung đường chạy bộ, Maya mới nhận ra rằng họ đã ở rất gần nơi cô từng ôm súng chờ đợi Kevin. Ana cũng nhận ra điều này và định đổi hướng, nhưng Maya đã nắm lấy tay áo cô bạn và dẫn cả hai đi tiếp. Họ đi qua chỗ cô bóp cò, nơi Kevin tè ra quần khi khẩu súng kêu tách, cũng là nơi cô ném viên đạn mình chưa bao giờ nạp vào ổ xuống đất trước mặt anh ta. Hai cô gái trưởng thành mạnh dạn tiến về phía trước, đạp lên ký ức của họ, và hai cô bé vô hình lặng lẽ rón rén theo sau. Bởi vì họ luôn theo chúng ta: những đứa trẻ mà chúng ta từng là, trước khi điều tồi tệ nhất xảy ra.
— Mình không biết là mình sẽ cảm thấy như thế này... – Maya khẽ nói khi họ đã đi được vài trăm mét, có thể bước chậm lại để quan sát khu hồ và gần như toàn bộ thị trấn.
— Cảm thấy gì?
— Rằng mình vẫn còn tức giận như vậy.
Ana dùng mũi giày sục lớp tuyết mỏng và thừa nhận:
— Tớ vẫn mơ thấy mình giết Kevin.
— Tớ ước cậu mơ thấy thứ gì khác. Anh ta không xứng đáng xuất hiện trong giấc mơ của cậu. – Maya nói.
Ana sục tuyết mạnh hơn.
— Tớ cũng mơ về Vidar. Mặc dù những giấc mơ không còn đáng sợ nữa. Trước đây, tớ chỉ mơ thấy anh ấy chết, nhưng bây giờ đôi khi lại mơ thấy anh ấy vẫn còn sống. Vidar là một thằng ngốc, một thằng ngốc thực sự, nhưng anh ấy... ừm, cậu biết đấy... anh ấy vẫn còn sống trong mơ.
Maya nắm lấy bàn tay của cô bạn, và Ana siết chặt tay lại. Họ đi trong im lặng khoảng mười lăm phút, ngầm đồng ý chọn những con đường vòng dài hơn, nhưng cuối cùng họ vẫn không thể tránh khỏi việc trở lại khu dân cư. Khi nghĩa trang nhà thờ xuất hiện ở đằng xa, Maya nói:
— Mình đã rất nhớ ánh sáng ở đây. Cách nó thay đổi khi ngày ngắn lại. Như thể cậu có thể nhìn thấy được không khí lạnh như thế nào.
Ana nhăn mũi chế giễu:
— Cậu nói năng như một du khách vậy.
— Thì mình là du khách mà.
Ana không cười, nên Maya phải cù cô bạn. Sau đó Ana không thể ngừng cười cho đến khi họ tới nghĩa trang nhà thờ. Có một anh chàng đang đứng lẻ loi hút thuốc bên cổng. Cậu ta đã khiêng ghế suốt từ nãy đến giờ, thế nên bất chấp trời lạnh, cậu ta chỉ mặc chiếc áo thun đẫm mồ hôi cùng cái quần dài của bộ com lê. Cậu đã sụt cân rất nhiều kể từ lần cuối họ chạm mặt nhau. Cả Maya và Ana đều phải tự kiềm chế để không trêu chọc nhau vì quá háo hức muốn ôm chầm chàng trai ấy, vì vậy Maya rốt cuộc chỉ ngượng ngùng ôm Benji, và cậu nhìn cô như thể cô đã phát điên. Cô nhớ ánh mắt đó. Benji đã hai mươi tuổi, khá tàn tạ – cả bên trong lẫn bên ngoài – nhưng ngay khi cậu mỉm cười, cậu lại trở về với hình ảnh của chàng thiếu niên đã từng trèo lên những cái cây cao nhất và mang trong mình những bí mật to lớn nhất. Người nguy hiểm nhất trên băng, và cô đơn nhất trên trái đất.
— Em trông đỉnh thế. – Cậu khen Maya khi cô buông cậu ra.
— Còn anh thì chạm đáy. – Maya bật cười đáp lại.
Benji quay sang Ana, và cô ôm anh, ban đầu như một người họ hàng xa, sau đó như một cột buồm trong cơn bão. Đối với cô, không bao giờ có sự trung dung giữa hai thái cực.
Benji mỉm cười.
— Em đi bộ trên phố mà không mang vũ khí sao? Các chị của tôi nói rằng dạo này em săn bắn suốt ngày, nên tôi đã nghĩ em sẽ mang theo súng. Giờ ai sẽ bảo vệ thằng này nếu có đánh nhau đây?
— Đừng lo, em sẽ hạ gục tại chỗ bất kỳ ai giở quẻ với anh. – Ana cười toe toét đáp lại, giơ nắm đấm lên.
Maya siết nắm đấm trong túi áo. Cô cố không lo lắng về bạn bè mình, nhưng họ không để cô yên lòng.
— Anh đã ở đâu vậy? Ý em là... anh đã đi đâu? – Cô hỏi, hất hàm chỉ cánh tay rám nắng của Benji mà không đả động gì tới những vết sẹo mới xuất hiện trên đó.
— Đi đó đi đây. Và giờ thì anh đang ở đây. – Benji vô tư đáp.
— Em rất tiếc vì Ramona đã ra đi. – Maya buồn bã nói.
Benji gật đầu, không thể nói gì mà không lạc giọng. Cậu chỉ quay sang phía trụ cổng nơi chiếc áo sơ mi trắng và áo com lê của mình đang treo, rút một chiếc cà vạt trắng ra khỏi túi áo, đưa cho Maya và nói:
— Cái này dành cho bố em.
— Anh đùa à?
— Bố em nên đeo cái này. – Benji khăng khăng.
— Nhưng cà vạt màu trắng chỉ dành cho người trong gia đình thôi mà? – Ana hỏi lại.
— Bố em là người nhà cả mà. – Benji trả lời.
Maya cầm lấy chiếc cà vạt và siết mạnh đến nỗi nó nhăn lại. Rồi cô nhìn thấy ai đó phía đằng xa và bật cười, thốt lên:
— Ồ... Trông ai như em trai tôi đang lén hút thuốc kìa!
Ana nhìn cậu bé mười bốn tuổi, đang thập thò khá lộ liễu sau những thân cây trơ trụi phía cuối hàng bia mộ. Rồi cô huýt sáo tỏ vẻ tán thành, cốt để trêu người bạn thân nhất của mình.
— Đó có phải là Leo không? Cậu đùa đấy à! Cậu chàng giờ trông nóng bỏng quá!
— Cậu thôi đi! – Maya quát, và Ana bật cười.
— Anh không nghĩ cậu ta là mẫu người em thích, Ana. Nhưng mẫu người anh thích thì không biết chừng... – Benji nhận xét bâng quơ, và bị Maya dùng hết sức bình sinh đánh vào tay.
Cái tét tay ấy chẳng thấm vào đâu, nhưng xui xẻo ở chỗ Ana – để bày tỏ sự đoàn kết với bạn mình – đã ngay lập tức thụi một cú vào bên tay còn lại của Benji khiến đầu gối cậu gập lại vài phân, cậu thì thầm:
— Giờ lại còn xài cả steroid nữa hả, con bé thần kinh này?
— Anh mới là đứa teo tóp hết cả người lại trên bãi cát của một bờ biển nơi xó xỉnh nào đấy, đồ hippy lập dị. – Ana cười khẩy.
— Hẹn gặp hai người trong nhà thờ, giờ tôi có việc với đứa em trai đang cần được xạc cho nên thân rồi! – Maya nói và tiến về phía hàng cây.
Ana và Benji đứng nguyên tại chỗ. Benji giả vờ run sợ và rên lên:
— “Đừng, đừng, đừng đánh em nữa! Đừng đánh vào mặt em!” khi Ana nghịch ngợm huých vào sườn cậu. Cô cười khúc khích.
— Thế còn anh? Anh không định đeo cà vạt à?
Benji bĩu môi đáp:
— Không. Đeo cà vạt nhìn đồng bóng lắm.
Ana cười lớn đến nỗi văng cả nước mũi lúc dừng lại lấy hơi, và Benji cũng ha hả cười trước cảnh ấy, tới nỗi suýt ngạt thở.
——
Ruth.
Ruth. Ruth. Ruth.
Không ai ở đây biết tên cô gái. Không ai trong số họ nhìn thấy bia mộ của cô mà nhớ ra được người đã khuất là ai. Ruth. Ruth. Ruth. Tên cô là RUTH, và Matteo ghét bất kỳ ai không biết tên chị gái mình. Những ai không nhớ ra chị. Tất cả bọn họ.
Sáng hôm đó, thằng bé trốn trong tủ quần áo để bố mẹ không nhìn thấy máy vi tính của nó. Nó câu trộm Wi-Fi nhà hàng xóm để vào mạng xem video hướng dẫn cách thắt cà vạt. Nếu Ruth còn ở đây, chị sẽ giúp nó, nhưng Matteo chẳng còn ai khác để nhờ cậy, bố nó thì chìm nghỉm trong thế giới nội tâm của chính ông, còn mẹ thì sống trong thế giới của những tấm bưu thiếp chỉ bà nhìn thấy. Họ thậm chí không đưa cho nó cái cà vạt nào, nên nó đành phải lấy một chiếc của bố; cả bố và mẹ thậm chí không để ý đến việc nó đeo cà vạt, vì điều đó đòi hỏi họ phải thực sự nhìn vào nó. Hoặc nói chuyện với nó. Ngôi nhà đã yên lặng từ trước khi họ đưa Ruth về, nhưng bây giờ càng u tịch hơn. Sự thiếu vắng tiếng nói còn tệ hơn cả sự cô đơn.
Matteo tự hỏi liệu đức tin của bố mẹ nó có vững chãi đến độ họ tin rằng con gái mình hiện đang ở dưới địa ngục không. Thằng bé tự hỏi liệu bố mẹ có hi vọng mình cũng sẽ xuống đó để có thể gặp lại con gái hay không. Nó tự hỏi liệu họ có sợ hãi không. Họ có khóc thầm suốt đêm qua giống như nó hay không.
Ruth từng nói Matteo quá mềm yếu, nhưng ngay lập tức hối hận và cam đoan rằng đó là điều tuyệt vời nhất nơi thằng bé. Cô là một người chị tốt, cô sẽ theo em trai mình xuống địa ngục nếu người ở trong bình đựng tro cốt ngoài hành lang là thằng bé. Ruth từng nói rằng cô ghét thế giới này vì nó đòi hỏi những đứa trẻ như Matteo phải trở nên cứng rắn để tồn tại, nhưng khi cô thấy em trai mình sợ hãi, cô đã xoa đầu thằng bé và nói với nó rằng mềm yếu cũng không phải là điều xấu, bởi vì nếu vấp ngã, em sẽ không vỡ vụn. Như những cánh hoa. Có lẽ đó là điều đã xảy ra với cô, cô đã trở nên cứng rắn. Cô trở thành một bông hồng đóng băng, có thể vỡ tan thành từng mảnh nếu bị đập bằng búa.
Trên chuyến xe tới nghĩa trang, mẹ Matteo nhìn ra ngoài cửa sổ, và ba thành viên còn lại trong gia đình đã trò chuyện, đó là cuộc hội thoại duy nhất trong ngày hôm đó của họ:
— Nhìn kìa, những lá cờ ở sân băng đang được treo rủ. – Mẹ nó nói, ngạc nhiên và có gì đó tự hào, điều đó khiến Matteo rùng mình: chị gái nó đã mong đợi điều này từ mẹ rất nhiều hồi chị còn sống.
— Cái đó không dành cho chị Ruth. Mà là cho bà chủ quán rượu. – Nó buột miệng nói ngay không suy nghĩ.
Thằng bé lập tức lo sợ mẹ mình sẽ lại lên cơn hoảng loạn, run lẩy bẩy và lấy tay bịt tai. Nhưng ánh mắt của mẹ chỉ biến vào bên trong một màn sương lấp lánh của trí tưởng tượng và bà vui vẻ đáp lại:
— Mẹ tin chắc là vì cả hai người họ.
Không có chuyện đó. Bọn họ còn không cả biết tên chị, Matteo nghĩ thầm. Nhưng nó chỉ nói khẽ với mẹ từ hàng ghế sau:
— Vâng. Con cũng nghĩ thế.
Khi họ đến nghĩa trang nhà thờ, đã có khá đông người đang tíu tít ở bãi đỗ xe. Họ mang theo nào thùng nào hộp, như thể đang chuẩn bị cho một buổi hòa nhạc thay vì một đám tang. Matteo biết nhiều người trong số đó, họ là những người đến từ câu lạc bộ khúc côn cầu, họ thậm chí không biết rằng có hai người được chôn cất vào ngày hôm đó, họ không quan tâm đến đám tang thứ hai. Vị linh mục ra đón gia đình Matteo ở cổng và hỏi xem bố mẹ nó có phiền không nếu buổi lễ được tổ chức ở nhà nguyện thay vì trong nhà thờ.
— Như cả nhà thấy đấy, mọi người đang chuẩn bị cho một đám tang lớn trong nhà thờ, vì vậy cha nghĩ chúng ta sẽ thoải mái hơn trong nhà nguyện, vì rõ ràng không có nhiều người đến để nói lời tạm biệt với... với...
Ngay cả ông ta cũng không nhớ.
— Ruth. Chị gái tôi tên là Ruth. – Matteo lẩm bẩm, nhưng vị linh mục không nghe thấy.
— Không sao. Nhà nguyện cũng được ạ. – Bố thằng bé khẽ nói, đầu cúi gục.
Mẹ nó dường như không nghe thấy gì cả. Mọi chuyện diễn ra khá nhanh. Vị linh mục đọc một đoạn trong Kinh thánh, nhưng Matteo thậm chí còn không mở cuốn kinh ra; nó đã thuộc lòng gần hết nội dung trong đó. Mẹ nó chỉ biểu lộ cảm xúc một lần, khi vị linh mục sử dụng bản dịch hiện đại hơn của một câu thơ, điều mà bà cảm thấy không phù hợp. Mẹ nhăn mặt và hừ mũi với Matteo, và thằng bé dùng toàn bộ nét mặt của mình để thể hiện rằng nó cũng rất bất bình.
Khi mọi chuyện kết thúc, bố mẹ Matteo ở lại nhà nguyện với vị linh mục một lúc, trong khi nó ra ngoài hít thở chút gió trời.
“Em ghét việc chị chết, vì em không có ai để nói về cái chết ngoài chị,” thằng bé nghĩ thầm, ngước nhìn lên bầu trời. Chỉ khi đó nước mắt nó mới trào ra và bắt đầu nức nở. Matteo khóc dữ dội đến nỗi không thở được, nó khom người lại, loạng choạng, và chạy xa khỏi mọi tiếng nói. Khi đến bãi đất trống phía bên kia những hàng bia mộ, nó ngã gục sau một cái cây, bắt đầu đấm vào đùi cho đến khi chúng bầm tím và tê dại. Nó nhắm mắt lại và khóc, chỉ mở mắt ra khi ngửi thấy mùi khói.
Một thằng nhóc bằng tuổi nó đang đứng gần đó, vụng về nấp sau những cái cây. Thằng bé cầm điếu thuốc như thể vẫn chưa biết cách cầm, thỉnh thoảng lại đổi tay, hít khói bằng miệng và thở ra bằng mũi. Matteo biết thằng nhóc kia học cùng trường với mình, nhưng thằng nhóc không nhìn thấy Matteo. Kỹ năng ẩn mình của hai đứa rất khác nhau, Matteo có nhiều thời gian luyện tập chuyện đó hơn.
Có người hét lên: “Leo?” và thằng nhóc kia chửi thề, vứt vội điếu thuốc đi mà không thèm dập tắt. Nó bước ra từ sau những cái cây và đi qua những ngôi mộ về phía nhà thờ. Một cô gái lớn hơn Leo vài tuổi tiến về phía nó.
— Em hút thuốc hả? – Cô gái rít lên với giọng vui vẻ.
— Suỵt! Đừng có hét lên, chị Maya, và đừng mách bố mẹ được không?
— Em nợ chị hai điếu thuốc vì chuyện này! – Cô gái cười khúc khích. Leo chửi thề rồi đưa cho chị gái cả gói thuốc. Họ đi đến đầu bên kia của nghĩa trang, bên cạnh nhau, em trai và chị gái, vừa đi vừa trêu đùa.
Sau lưng họ, Matteo cúi xuống và nhặt điếu thuốc đang cháy dở mà Leo vừa ném. Không ai nhìn thấy thằng bé cô đơn hút thuốc sau những cái cây.