phần viết đặc biệt thú vị với những người muốn có một hình dung tổng quát nhanh chóng về nội dung cuốn sách. Nó cũng đi sâu hơn vào một số vấn đề mang tính học thuật và cung cấp cho độc giả một tóm lược về các nghiên cứu kinh tế học và tài chính hiện đại. Tiền tệ là một sản phẩm do con người tạo ra, và chỉ để nhằm phục vụ con người. Lịch sử của nó, cũng giống như lịch sử của con người, là một lịch sử mang tính tiến hóa. Lịch sử này là một lịch sử phát triển, nhưng hoàn toàn không bằng phẳng hay chỉ toàn màu hồng. Nó là một lịch sử đầy những biến động và thậm chí thấm đầy máu. Những sai lầm, đổ vỡ, các cuộc khủng hoảng trong hệ thống tiền tệ, tài chính (và vì thế kinh tế) rõ ràng thể hiện rõ nét bản chất con người trong đó. Với 400 trang sách, Niall Ferguson đã có một công trình đặc biệt thú vị, giới thiệu được một bức tranh toàn cảnh của lịch sử này, qua ngôn ngữ kể chuyện thú vị và các phân tích sâu sắc. Cuốn sách này xứng đáng được đọc và chia sẻ bởi tất cả các bạn đọc Việt Nam quan tâm đến "tiền" - không chỉ ở khía cạnh tiêu dùng nó như thế nào, mà đến cả câu chuyện sâu xa và lịch sử đầy biến động của nó cũng như tầm ảnh hưởng khủng khiếp của nó đến đời sống kinh tế hiện đại. Tiến sĩ Trần Vinh Dự
DẪN NHẬP Miếng ăn, tiền mặt, xèng, đồng, bạc, hào... cho dù bạn gọi nó là gì thì tiền vẫn quan trọng. Với người Ki tô giáo, lòng yêu tiền là nguồn gốc của mọi tội lỗi. Với các vị tướng, tiền là tài lực nuôi chiến tranh; với các nhà cách mạng, nó là gông xiềng của tầng lớp lao động. Nhưng thực sự thì tiền là gì? Có phải nó là một núi bạc như các nhà chinh phục người Tây Ban Nha từng nghĩ? Hay chỉ cần là những phiến đất sét và những tờ giấy in? Làm thế nào mà chúng ta lại sống trong một thế giới nơi hầu hết tiền bạc đều vô hình, không nhiều nhặn gì hơn những con số trên màn hình máy tính? Tiền từ đâu đến? Và chúng đã biến đi đâu? Năm 2007 thu nhập của một người Mỹ trung bình (dưới 34.000 đô la chút ít) chỉ tăng suýt soát 5%. [1] Trong khi đó chi phí sống tăng 4,1%. Như vậy trên thực tế, ông Trung Bình chỉ giàu có hơn trước 0,9%. Nếu tính cả lạm phát, thu nhập của một hộ gia đình tầm trung vị [2] ở Mỹ hầu như không thay đổi kể từ năm 1990 và chỉ tăng có 7% trong suốt mười tám năm qua. [3] Hãy thử so sánh tình trạng của ông Trung Bình với Lloyd Blankfein, giám đốc điều hành Ngân hàng Đầu tư Goldman Sachs. Năm 2007, ông Lloyd nhận được 68,5 triệu đô la tiền lương, tiền thưởng và cổ phiếu thưởng, tăng 25% so với năm trước, và gấp gần 2.000 lần thu nhập của một anh Joe Trung Bình. Cũng cùng năm đấy, doanh thu thuần của Goldman Sachs đạt 46 tỷ đô la, cao hơn tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của hơn một trăm quốc gia, trong đó có Croatia, Serbia và Slovenia; Bolivia, Ecuador và Guatemala; Angola, Syria, và Tunisia. Tổng tài sản của ngân hàng này lần đầu tiên vượt mức 1.000 tỷ đô la. [4] Nhưng Lloyd Blankfein còn lâu mới là người kiếm được nhiều nhất trong giới tài chính. Nhà quản lý quỹ phòng hộ kỳ cựu George Soros đã kiếm được 2,9 tỷ đô la. Ông Ken Griffin ở công ty Citadel, cũng như những người sáng lập hai quỹ phòng hộ hàng đầu khác, đã bỏ túi hơn 2 tỷ đô la. Trong khi đó, gần một tỷ người trên thế giới phải sống với thu nhập 1 đô la mỗi ngày. [5] Bạn giận dữ vì thế giới quá bất công ư? Tức tối vì những nhà tư sản kếch xù cùng những chủ nhà băng có lợi tức lên đến tiền tỷ ư? Hoang mang bởi hố ngăn toang hoác giữa kẻ Có, người Không với kẻ Chơi du thuyền ư? Bạn không phải là người duy nhất mang tâm trạng đó. Trong suốt lịch sử văn minh phương Tây, thường xuyên có một mối thù hằn đối với ngành tài chính và những nhà tài chính, bắt nguồn từ quan niệm cho rằng những ai kiếm sống bằng nghề cho vay tiền đều phần nào là những kẻ ăn bám trên các hoạt động kinh tế "thực thụ" trong nông nghiệp và công nghiệp. Sự thù hằn này có ba lý do. Một