Thiên Tài Bên Trái

phần chủ đạo của xã hội hiện tại là người không thông minh. Anh là người thế nào cũng không được phép bộc lộ ra ngoài, phải kiềm chế bản thân và trung thực, nề nếp bước đi theo khuôn mẫu xã hội đã quy định. Anh muốn thoát ra? Không thể được, xung quanh anh đều là những đoàn thể do người không thông minh hợp thành, làm sao có thể để một người hơi có chút thông minh phát huy chứ? Thật ra đây mới là điểm cốt lõi.” Tôi không cười nổi nữa, cảm thấy anh ta còn muốn nói đến những điều sâu xa hơn. Anh: “Vấn đề chính là, một bộ phận người rất thông minh phát hiện ra vấn đề này, nhưng lại không có cách nào khác ngoại trừ làm người xấu, bởi phương thức đạt được nhanh nhất chính là cướp đoạt. Đọc nhiều về lịch sử thế giới anh sẽ hiểu, Âu Mỹ rất lớn mạnh,

https://thuviensach.vn sự lớn mạnh này không phải do nền văn minh hay tôn giáo, mà nhờ cướp đoạt. Cách sống của họ thậm chí cũng vậy. Ví dụ khi họ chữa bệnh, chữa như thế nào? Virus cũng được, vi khuẩn cũng thế, họ sẽ tiêu diệt chúng từ trong cơ thể người bệnh, nếu không thể tiêu diệt và người bệnh chết đi, họ sẽ nói: Thần linh không buông tha cho hắn. Nếu nghiên cứu về Đông y, anh sẽ phát hiện Đông y chú trọng dưỡng sinh, bài trừ ổ bệnh ra ngoài, chứ không tiêu diệt ngay bên trong cơ thể.” Tôi do dự một chút: “Thật sao?” Anh: “Những điều tôi nói đều là sự thật, anh tự đọc lịch sử thế giới đi, không phải tôi nói linh tinh đâu, hơn nữa đoạn này tôi chỉ nói về cướp đoạt, không phải chủ đề ban đầu.” Tôi: “Được rồi, anh nói tiếp đi.” Anh: “Chúng ta vừa nói kẻ xấu cướp đoạt đúng không?” Tôi: “Đúng.” Anh: “Kỳ thực kẻ xấu cướp đoạt cũng là bất đắc dĩ, bởi cơ cấu xã hội không công nhận. Vì sao không công nhận? Vì cơ cấu chủ chốt của xã hội là người bình thường. Vậy người bình thường là trạng thái như thế nào? người bình thường là trạng thái viên nhộng.” Tôi: “Ừm? Trạng thái viên nhộng?” Anh: “Đúng vậy, đều là trạng thái viên nhộng, mọi người chen chúc cùng một chỗ, trong một không gian bị bịt kín.” Tôi: “A… ý anh là sinh sống trong thành phố sao?” Anh: “Không, tôi chỉ nói đến trạng thái. Mọi người đều là người

https://thuviensach.vn bình thường, vì vậy sinh sống cùng nhau mới an toàn, hài lòng với hiện tại. Họ có một cuộc sống khuôn mẫu. Mọi người cùng ra ngoại ô chơi, mua sắm, kết hôn, sinh con, cùng đón năm mới, lễ tết, cùng bận tám chuyện, giải trí. Tóm lại, làm gì cũng giống một tổ ong. Nếu có người không làm vậy, mọi người sẽ nói người đó kỳ quái, không hòa đồng, không làm việc mọi người đều làm.” Tôi: “Trên thực tế, nếu mọi người đều làm những việc đặc biệt, vậy thì việc đặc biệt sẽ không được coi là đặc biệt nữa, cũng trở thành trạng thái tổ ong rồi.” Anh: “Không, anh không hiểu, ý tôi nói không phải đi đâu hay làm gì cụ thể, mà là trạng thái tư duy.” Tôi: “Xin lỗi, tôi buộc phải cắt ngang lời anh một chút, chủ đề anh nói thật ra trong xã hội học có nhắc đến đúng không? Kết cấu xã hội phụ thuộc vào sự tiếp diễn và ổn định, trong cùng quy tắc bình đẳng, vừa phải học cách tuân thủ quy tắc này, vừa phải chiến thắng chính quy tắc ấy, đây mới là tiêu chuẩn của những người giỏi giang, nếu không có sự kiểm soát, dựa theo cách nói của anh, người thông minh tùy tiện thay đổi, lật đổ quy tắc, khi đó chẳng phải xã hội sẽ trở thành chế độ quân phiệt sĩ tộc phong kiến bị biến tướng sao?” Anh: “Anh nói đều đúng, nhưng anh quá vội vàng. Những điều tôi đang định nói, anh đã nói hết rồi, điều này cũng không phù hợp yêu cầu phát triển tổng thể. Mục đích của chúng ta không phải chọn ra người thông minh để sống tiếp, mà là chọn ra một số lượng lớn để sống sót. Mục đích chế tạo sản phẩm không phải tạo ra thành phẩm hoàn mỹ, mà là sản xuất hàng loạt sản phẩm có thể có một

https://thuviensach.vn chút khuyết điểm nhỏ. Như vậy mới thúc đẩy quy mô hóa thị trường, đúng chứ?” Nói thật lòng, tôi cảm thấy phương thức biểu đạt của anh ta thú vị hơn phương thức biểu đạt của tôi. Anh: “Giống như anh nói, chiến thắng trong quy tắc mới là quan trọng, vì vậy trạng thái viên nhộng là cần thiết, vỏ bên ngoài của viên nhộng là gì? Quy tắc. Bên trong thì sao? Là các loại hạt cá thể. Muốn sắp xếp thế nào thì sắp xếp, như vậy mới có hiệu quả. Một hạt cá thể có hiệu lực mạnh thật ra lại chẳng có tác dụng gì. Tôi nhắc lại một lần nữa, đây cũng chính là nguyên nhân một người có tư tưởng lúc nào cũng cực đoan như tôi phải bị nhốt lại, bởi tôi tồn tại, nhiễu loạn sự an toàn của xã hội, cho dù tôi rất thông minh.” Tôi vẫn không thể nhịn được cười. Anh: “Anh cười gì chứ, tôi thật sự thông minh. Tôi là thành viên của Mensa[16].” Tôi thật sự cười không nổi nữa: “Anh nói anh là thành viên của tổ chức Mensa?” Anh: “Không tin anh đến nhà tôi hỏi anh trai tôi, lúc tôi du học ở Anh đã vượt qua cuộc khảo sát của họ một cách dễ dàng. Ở nhà có văn bản chứng minh và thẻ hội viên. Tôi nhập viện không được mang theo những thứ đó.” Tôi kinh ngạc đến mức không biết nên nói gì. Anh: “Có điều, IQ cao không đại biểu cho thành công, có nhiều hội viên Mensa phải sống nhờ cứu tế, còn có người đang bị giam trong tù. Chúng ta nói tiếp nhé.”

https://thuviensach.vn Tuy những điều anh ta nói còn phải chờ chứng thực, nhưng thật sự đã khiến tôi chấn động. Anh: “Nói đến quy tắc rồi đúng không?” Tôi: “Đúng.” Anh: “Anh có từng chơi cờ tướng chưa, hoặc bài poker? Điều thú vị của các trò chơi đó là quy tắc, các loại tổ hợp khác nhau, dựa theo tình huống khác nhau có thể có kết quả thiên biến vạn hoá, còn rất nhiều sự việc vi diệu mà không có cách nào miêu tả không. Cờ vua bắt nguồn từ Ấn Độ, tôi không có nhiều hiểu biết về luật chơi ban đầu của nó, vì vậy không nói đến nữa, nói về cờ tướng Trung Quốc đi. Mục đích ban đầu của cờ tướng là diễn giải một trận chiến, thật ra chính là sa bàn thực chiến thời cổ đại. Mỗi quân cờ khác nhau đại diện cho một loại binh chủng trong quân đội. Quân xe trong cờ tướng, tôi mất rất nhiều công sức mới tra ra được, đại diện cho quân tinh nhuệ. Quân đó dễ dùng nhất, nhưng không thể tùy tiện dùng, tuy chỉ đi ngang hoặc dọc, nhưng muốn điều khiển thành thạo thì không phải kỳ thủ nào cũng có thể làm được. Có điều, cờ tướng chỉ là đánh trận mà thôi, không phải tinh diệu nhất.” Tôi: “Vậy cái gì mới là tinh diệu nhất?” Anh ta: “Chính là cờ vây.” Tôi: “Vì sao?” Anh: “Cờ vây đại diện cho trí tuệ thật sự! Có thể nói cờ vây mô phỏng hoàn hảo của một xã hội. Tôi không biết cờ vây được phát minh như thế nào, nguồn gốc cờ vây trong dân gian đa phần đều mang tính truyền thuyết. Anh tưởng tượng xem, 19 đường thẳng song song giao nhau, 361 điểm, tổng cộng 360 quân cờ đen trắng,

https://thuviensach.vn không phân biệt cao thấp sang hèn, hoàn toàn dựa vào trí tuệ của người điều khiển. Một quân cờ hạ xuống, có nước do dự không quyết, có nước chắc chắn như đinh đóng cột, có khi siêu việt lạ thường, có khi lại là tiếng hô “giết” nổi lên tứ phía. Vào lúc anh tưởng rằng đã nắm cả thiên hạ trong tay, đột nhiên địch vây bốn hướng, sinh tử khó lường. Đó là gì? Đó không phải xã hội sao? Xã hội tồn tại dựa vào cái gì? Quy tắc, một quy tắc đơn giản. Quân cờ thì sao? Chính là con người. Mọi người đều ở trạng thái giống nhau. Nhưng điểm tiếp đất quyết định sự đặc biệt của anh, đồng thời bất cứ ai cũng đều đặc biệt! Đó chính là xã hội. Tôi luôn tin rằng, những thời kỳ huy hoàng nhất trong lịch sử đều do người bình thường tạo ra, chứ không phải những thiên tài thông minh xuất sắc.” Tôi: “Có lý có lý, nhưng hình như anh đang nói đến quan niệm về số mệnh. Điểm tiếp đất không được quyết định bởi bản thân, mà quyết định ở tay của người điều khiển.” Anh: “Không phải vậy. Mỗi quân cờ đều có vị trí riêng, công năng riêng, thiếu một quân sẽ xảy ra vấn đề rất lớn, thậm chí thua cả ván cờ. Anh là một quân cờ, cần thật sự nhìn rõ vị trí của mình, lúc đó anh mới hiểu rốt cuộc chuyện gì đang xảy ra, đó gọi là toàn cục. Tôi nói lại một lần nữa: Tôi tin chắc rằng lịch sử và những tháng năm huy hoàng tuyệt đối không do người thông minh tạo ra, mà đều do những con người bình thường. Việc những người thông minh cần làm chỉ là nhìn nhận rõ vấn đề hiện tại, thuận theo trào lưu mà thôi. Trên thực tế, một người thông minh dù không tồn tại, cũng sẽ có người thông minh khác thay thế. Nhưng, những người bình thường đó tuyệt đối không thể thay thế được.”

https://thuviensach.vn Tôi: “Hiểu… rồi.” Anh: “Lấy tôi ra làm ví dụ, tôi trí tuệ cao, tôi thông minh, có tác dụng gì chứ? Tôi rất mơ hồ đối với vị trí của mình, vì vậy cách nhìn của tôi đối với một số sự việc rất cực đoan. Tuy bác sĩ nói tôi sắp khỏi rồi, sắp được xuất viện rồi, nhưng tôi hiểu cần nỗ lực rất lớn mới có thể thích ứng và đối diện với một số vấn đề. Vì sao? Bởi tôi từng dương dương tự đắc với trí tuệ của bản thân, thậm chí coi trời bằng vung, tôi đánh mất đi vị trí của tôi - một quân cờ. Nếu tôi là siêu nhân, có thể không ăn không uống, chẳng vấn đề gì, ít nhất tôi cũng có cái vốn để đắc ý. Nhưng trên thực tế, tôi vẫn đứng trên mặt đất, vẫn nhìn lên bầu trời, tôi bị sự thông minh của bản thân cản trở. Trí thông minh đối với tôi là một sự phiền toái, bởi thông minh hay không không phải điều quan trọng nhất, quan trọng nhất là bản thân có thể gánh vác được trí thông minh và tài hoa của mình hay không! Nếu không thể gánh vác được, tất cả chỉ là nói suông, cũng chính vì vậy, giờ tôi mới ở trong bệnh viện tâm thần.” Tôi nhìn anh ta, thật sự có chút không phân biệt rõ ai mới là người không bình thường. Nói ra thì rất buồn cười, những chuyện ngày xưa các thầy cô nói mãi tôi không hiểu, giờ lại được một bệnh nhân tâm thần giúp thông suốt - tôi đang đề cập đến một số vấn đề liên quan tới xã hội học. Về sau tôi ghé qua nhà bệnh nhân để xác nhận lại, anh ta đích thực là thành viên của tổ chức Mensa. Mấy tháng sau, nghe nói bệnh nhân đã xuất viện, tôi suy nghĩ rồi

https://thuviensach.vn quyết định không làm phiền anh ta, tuy tôi rất muốn tiếp xúc với anh ta nhiều hơn. Tôi đã mua một bộ cờ vây, dẫu không biết chơi, nhưng thỉnh thoảng nhìn những quân cờ đó, tôi sẽ cầm một quân bỏ vào túi áo. Đương nhiên, đối với tôi, nó không chỉ là một quân cờ trong túi áo.

https://thuviensach.vn Ai là ai Anh ta thò đầu (không phải miêu tả, là sự thật) nhìn tôi một lúc lâu rồi hỏi: “Anh… là ai?” Tôi nói tên họ và thân phận của mình. Anh: “Anh chắc chắn chứ?” Tôi: “Ờ… tôi chắc chắn.” Anh ta lại thò đầu ra nhìn tôi một lúc: “Làm sao anh có thể xác định được anh là anh?” Tôi vừa định mở miệng thì đột nhiên ý thức được tự thân vấn đề này có lẽ chính là vấn đề hiện tại của anh ta, nên tôi bỏ qua việc giải thích mà hỏi ngược lại: “Lẽ nào anh không phải là anh sao?” Anh ta nuốt nước bọt: “Nghiêm túc mà nói, tôi không xác định được tôi là ai.” Tôi: “Vì sao?” Anh: “Bởi vì… trao đổi chất.” Tôi: “Trao đổi chất? Nghĩa là sao? Tôi chưa hiểu.” Anh ta cúi đầu gảy móng tay, hình như đang do dự có nên nói hay không. Tôi nhẫn nại chờ đợi.

https://thuviensach.vn Anh ta ngẩng đầu lên rồi lại lén lén lút lút nhìn tôi một lúc: “Tế bào cũ chết đi, tế bào mới sẽ thay thế chúng.” Tôi cố gắng hết sức để không tỏ thái độ nghi hoặc: “Cho nên?” Anh ta có vẻ không kiên nhẫn được nữa: “Không phải quá rõ ràng rồi sao, tế bào đều thay rồi, chúng ta không còn là chúng ta như trước nữa.” Tôi: “Ồ, tôi biết rồi! Hình như tôi cũng từng nghe đâu đó, cứ bảy năm tế bào toàn thân đều sẽ thay hết…” Anh: “Đó là nói bậy bạ, tế bào toàn thân cần mười mấy hai mươi năm mới có thể thay thế hoàn toàn một lần.” Tôi: “Nhưng thay thế rồi vẫn là tế bào của chúng ta mà.” Anh: “Anh đúng là cố chấp, gì mà tế bào của chúng ta chứ, thay thế hết rồi tức là thay thế hết rồi.” Tôi: “Nhưng đó không phải các tế bào cũ phân tách ra sao?” Anh: “Con của anh cũng là anh sao?” Tôi: “Ừm… tất nhiên không phải, nhưng nó thuộc về vấn đề nhận thức…” Anh ta cười lạnh: “Nhận thức? Anh nghĩ nhận thức đáng tin à? Tế bào trong cơ thể chúng ta mười mấy hai mươi năm cơ bản sẽ bị thay thế hoàn toàn, lúc đó anh gần như đã là một anh hoàn toàn mới, có thể nói là thay đổi cả con người, điều duy nhất không thay thế chính là các tế bào thần kinh, chính là chúng, chứa đựng ý thức của anh. Nhưng anh tưởng tượng mà xem, tất cả tế bào đều thay mới, có những tế bào đã thay đến mấy lần, mà thứ giúp anh cảm thụ và tri nhận không phải chính là các tế bào mới này sao? Tế bào

https://thuviensach.vn thần kinh của anh sẽ không chịu ảnh hưởng của sự trao đổi chất sao? Vẫn duy trì nhận thức trước đây sao? Không thể nào! Môi trường sống thay đổi còn khiến chúng ta thay đổi ít nhiều, huống chi đây là sự thay thế tế bào của cả cơ thể! Anh tưởng anh vẫn là anh, kỳ thực anh đã không còn là anh nữa rồi! Tỉnh lại đi, chẳng qua anh chỉ tự cho rằng mình vẫn là mình thôi.” Tôi sững người, anh ta nói cũng rất có lý, chỉ là hình như có chút gì đó không bình thường. Tôi: “Ừm… anh nói không sai… có điều… ý thức bản thân của chúng ta… tôi cho rằng do ký ức xâu chuỗi mà thành… vì vậy… ừm… vì vậy…” “Ký ức không đáng tin.” Anh ta xua xua tay, mất kiên nhẫn cắt ngang câu nói lắp ba lắp bắp của tôi, “Ký ức là gì? Là một chuỗi liên tiếp những hình ảnh mô phỏng những chuyện chúng ta từng trải qua. Chúng móc nối với nhau hình thành ký ức, nhưng ký ức sẽ có chút bóp méo bởi chúng ta, theo thời gian, sự xoay chuyển, bóp méo càng ngày càng lớn, vì vậy ký ức cũng bị giới hạn bởi hoàn cảnh. Ví dụ hồi nhỏ anh đi qua một cái sân, anh thấy trong cái sân đó có rất nhiều vật thể cao lớn, nhưng sau khi trưởng thành quay lại, anh sẽ phát hiện các vật thể trong cái sân hoá ra không cao lớn như trong tưởng tượng, vì sao?” Tôi: “Ừm… Vì tôi cao lên.” Anh ta bật tay một cái rất kêu: “Đúng, nhưng nếu anh không quay lại cái sân đó, ký ức sẽ không được cập nhật, ấn tượng trong ký ức của anh vẫn cho rằng nơi đó tất cả đều rất cao lớn, đúng không? Ký ức đáng tin cậy không? Ý thức dựa trên ký ức, vậy ý

https://thuviensach.vn thức đáng tin cậy không?” Tôi: “Ừm… quả thực là…” Anh: “Vì vậy cái ý thức mà anh nói thật ra không đáng tin, anh đã không còn là anh nữa rồi, anh chỉ đang sống trong ảo tưởng anh vẫn là anh mà thôi. Anh sống dựa vào hoàn cảnh, tên tuổi, người nhà, bạn bè, tất cả những điều anh quen thuộc, để cho rằng anh vẫn là anh. Nhưng nghĩ kỹ lại, anh sẽ hiểu thật ra anh đã không còn là anh nữa rồi. Con người là như vậy, dựa vào ký ức mà sống, nếu không tất cả sẽ tan rã sụp đổ.” “Nhưng…” Tôi nghĩ một lúc lâu, chợt nhận ra không biết nên phản bác luận điểm này thế nào. Anh: “Ngoại trừ tế bào thần kinh, mọi tế bào khác trong cơ thể đều đã thay đổi, hơn nữa tế bào thần kinh còn phải dựa vào các tế bào mới khác để có được sự tri nhận, trong tình trạng đó mà anh vẫn còn nói về ý thức sao? Ý thức chỉ là cái cớ để chúng ta tự an ủi, ý thức là hư vô, thậm chí là một sự phản hồi nhàm chán. Chỉ đơn giản vậy thôi.” Tôi: “Ừm… Vậy… nếu mình không phải là mình, thế mình là ai?” Anh: “Tôi không biết, tôi cũng từng suy nghĩ cẩn thận về vấn đề này, ít nhiều cũng có đáp án.” Tôi: “Có thể nói cho tôi biết không?” Anh ta tiếp tục cúi đầu gảy móng tay: “Tôi cảm thấy… là một thực thể hỗn loạn…” Tôi: “Cái gì? Tôi chưa hiểu.” Anh: “Cơ thể chúng ta đã thay đổi, ý thức của chúng ta chỉ có

https://thuviensach.vn thể dựa vào ký ức mà chống đỡ, nhưng bản thân ký ức lại chỉ có giá trị tồn tại thông qua hoàn cảnh và những người xung quanh, nếu không có những điều đó, ký ức và ý thức sản sinh nhờ ký ức sẽ không còn bất cứ ý nghĩa gì… Ý thức về bản chất dựa vào hoàn cảnh, dựa vào những người xung quanh, vì vậy thật ra anh không phải là anh, tôi cũng không phải là tôi, chúng ta mới là tôi, chúng ta mới là anh.” Tôi có chút hiểu ý của anh ta: “Khối cộng đồng sao? Nhưng vẫn có ý chí cá nhân tồn tại mà…” Anh ta càng mất kiên nhẫn: “Không phải! Sao anh vẫn chưa hiểu à? Chúng ta chỉ giống như một loại tế bào thôi, tổng thể cấu thành nên chúng ta chẳng qua chỉ là một bộ phận của khối nào đó, thậm chí là tế bào của một cơ thể nào đó, vạn vật đều được hình thành như vậy.” Tôi: “Anh làm tôi nhớ đến một quan điểm triết học…” Anh ta lại lần nữa xua tay một cách xem thường: “Triết học cũng chỉ là một hình thức tự an ủi bản thân, khiến chúng ta cảm thấy chúng ta đang suy nghĩ, thật ra triết học không phải điều gì cao siêu, chỉ là những tổng kết về một lĩnh vực thông qua kinh nghiệm nhận thức.” Tôi: “Tôi hiểu rồi, nhưng nếu đã biết đáp án, vì sao anh còn cảm thấy bất an? Nghe nói có lúc anh đập đầu vào tường?” Anh ta dừng lại, ngơ ngẩn nhìn chằm chằm mặt đất. Tôi: “Anh… vẫn ổn chứ? Lúc anh đập đầu vào tường có hét gì đó? Họ nói nghe không rõ.” Anh: “Không gì cả…”

https://thuviensach.vn Tôi: “Không muốn nói?” Anh: “Nói ra anh sẽ cười.” Tôi: “Thường tôi sẽ không như vậy. Có điều nếu anh cảm thấy… Anh ta đột nhiên cắt lời tôi: “Tôi muốn biết ý nghĩa tổn tại của tôi rốt cuộc là gì.” Tôi: “Ừm? Anh muốn để cập đến… giá trị của bản thân? Hay sự sống nói chung?” “Tôi không biết tôi là ai, tôi chỉ biết từ lâu tôi đã không còn là tôi nữa. Mỗi tế bào đều có ý nghĩa tồn tại của riêng nó, tế bào gan phụ trách phân giải, bài tiết, tế bào hồng cầu phụ trách vận chuyển khí oxy, tế bào bạch cầu đại thực bào phụ trách phòng ngừa, tế bào thần kinh phụ trách truyền đat thông tin, mỗi sự tồn tại đều có ý nghĩa riêng. Nhưng tôi không biết tôi phụ trách cái gì, tôi không rõ tôi là gì.” Vừa nói anh ta vừa từ từ ngồi xổm xuống mặt sàn, co người thành một khối, “Tôi được gọi là con người, nhưng chỉ như vậy thôi sao? Không còn gì nữa à? Tôi không hiểu, rốt cuộc tôi có tác dụng gì… giá trị tồn tại của tôi thì sao… tôi là ai… anh là ai… chúng ta là ai… họ là ai…” Tôi biết anh ta sắp phát bệnh nên lặng lẽ đứng dậy rút ra ngoài. Vài ngày sau tôi kể với một người bạn dạy triết học câu chuyện này, tôi hỏi anh ta nhìn nhận thế nào về vấn đề này. Anh ta gãi đầu cả buổi nói với tôi, người đó đã nghĩ quá nhiều, còn nghĩ quá nghiêm túc nữa. Tôi hỏi: “Vậy anh ta nói đúng không? Anh cảm thấy thế nào?”

https://thuviensach.vn Bạn tôi: “Đúng thì đúng… có điều… vấn đề này con người không thể hiểu rõ được.” Tôi: “Nghĩa là sao?” Bạn tôi: “Ví dụ… ừm… ý tôi là vấn đề này phải vượt ra ngoài tầm nhận thức mới có thể lý giải được.” Tôi: “Có ví dụ không?” Bạn tôi: “Ví dụ… Nói thế này đi, ví dụ anh là sinh vật ba chiều, vậy anh chẳng những không thể lý giải sinh vật bốn chiều mà anh cũng không thể lý giải bản thân. Tức là anh có thể lý giải những thứ thấp hơn, một chiều hay hai chiều gì đó, không vấn đề gì, anh đều hiểu được, nhưng khi đối diện với những sự việc cùng đẳng cấp, anh sẽ bị hạn chế bởi chính mình nên không cách nào nhìn thấu được. Bởi vì cái nhìn của anh tự nó đã mang theo đặc tính ba chiều. Tự thân cái nhìn nhận mang đặc tính ba chiều này không thể loại trừ được, vì vậy dù anh có nhìn thế nào cũng không nhìn được hoàn chỉnh, không cách nào nhìn thấu… Tôi nói vậy anh hiểu không?” Tôi: “Nghe qua là hiểu. Gì mà ‘chỉ duyên thân tại thử sơn trung’[17] có ý nghĩa này đúng không? Trừ phi nhảy ra ngoài nhìn.” Bạn tôi cười: “Được rồi, có thể hiểu là anh bệnh cũng không nhẹ… Có điều ‘chỉ duyên thân tại thử sơn trung’ rất khó nhảy ra ngoài được, tôi nghĩ không thông, làm sao mới có thể từ bỏ thân phận bản thân và tất cả để nhìn thấy chính mình, cách nói “nhìn” này cũng không phù hợp lắm, có lẽ nên dựa theo một tầng cao hơn… ừm? Đợi đã!” Tôi nhìn anh ta đầy hoài nghi: “Sao vậy?”

https://thuviensach.vn Bạn tôi: “Tôi đột nhiên hiểu ra ‘vô’[18] trong tư tưởng đạo gia có hàm nghĩa gì rồi.” Tôi: “Không phải chứ… Anh muốn lên tiên sao?” Bạn tôi: “Đừng đùa nữa, tôi nói thật đấy.” Tôi: “Biết rồi, tôi hiểu rồi.” Bạn tôi híp mắt lại suy nghĩ: “Tôi có thể gặp anh ta không?” Tôi: “Ai?” Bạn tôi: “Bệnh nhân đó.” Tôi: “Không, ý tôi là anh ta là ai.” Bạn tôi sững người một lúc rồi cười: “Hiểu rồi, không cần nữa.”

https://thuviensach.vn Nơi sâu thẳm của linh hồn Tôi: “Xin chào.” Cô: “Cuối cùng, cuối cùng cũng gặp được anh!” Tôi: “Sao cơ?” Cô ấy cười thành tiếng: “Có chút danh tiếng đó, anh.” Tôi ngơ ngác: “Nghĩa là sao?” Cô ấy không phải bệnh nhân, cô ấy là bác sĩ tâm thần, hoặc có thể nói từng là bác sĩ tâm thần. Một ngày có người bạn nói với tôi: Một bác sĩ tâm thần muốn gặp tôi. Tôi không nghĩ nhiều mà đồng ý ngay, bởi giao lưu với bác sĩ tâm thần, tôi có thể biết thêm nhiều bệnh nhân hơn. Có điều con người trước mắt lại không cung cấp ca bệnh cho tôi, cô ấy có mục đích khác. Cô: “Tôi nghe chuyện của anh rồi, đi khắp nơi tìm gặp, nói chuyện với các bệnh nhân tâm thần và bệnh nhân có trở ngại tâm lý, còn ghi chép và ghi âm lại như thật vậy, không sai chứ?” Tôi gãi gãi đầu: “Ừm, đúng vậy. Không phải cô muốn cung cấp thông tin bệnh án cho tôi sao?”

https://thuviensach.vn Cô: “Tôi không làm bác sĩ khoa này đã mấy năm rồi.” Tôi: “Vì sao vậy?” Cô: “Tôi phát hiện bản thân có chút vấn đề.” Tôi: “Vấn đề như thế nào?” Cô: “Thế giới quan và cách nhìn mà bệnh nhân nói, tôi không những có thể hiểu, mà còn lý giải sâu sắc, có một số quan điểm tôi còn rất đồng tình. Nên tôi bắt đầu đi tìm vấn đề của bản thân… ừm? Vốn là tôi hỏi anh, sao lại đổi thành anh hỏi tôi vậy? Con người anh đúng là, nói chuyện quá lợi hại, dẫn dắt người ta vào câu chuyện rồi.” Tôi cười: “Hay chúng ta thay nhau hỏi đi, lát nữa cô có thể hỏi tôi, tôi bảo đảm cái gì cũng nói, không giữ gì hết.” Cô ấy nhìn tôi một lúc: “Được rồi, tôi tin anh, vừa rồi anh hỏi đến đâu rồi?” Tôi: “Cô phát hiện bản thân có vấn đề, sau đó thì sao.” Cô: “Ừm. Khi phát hiện có gì đó không ổn, tôi bắt đầu đi tìm vấn đề của bản thân. Không lâu sau, tôi hiểu ra rằng không phải tôi bị các bệnh nhân lây nhiễm hay đồng hoá, mà đó là bản chất thật của tôi.” Tôi: “Không phải cô cho rằng bản thân có tiềm năng làm bệnh nhân tâm thần đấy chứ?” Cô: “Cái này… Nói thế này đi, bệnh nhân tâm thần và những người có chướng ngại về tâm lý đều là một loại biểu hiện cực đoan hóa, anh không thể nói họ mắc bệnh thì sẽ không thông minh, họ vẫn rất thông minh, không những thông minh, còn là kiểu thông

https://thuviensach.vn minh vượt qua khả năng lý giải của anh. Qua tiếp xúc, tôi biết các bệnh nhân tâm thần đều là kiểu người rất bảo thủ, cố chấp, tuy thông minh…” Tôi ngắt lời cô ấy: “… Nhưng người khác chưa chắc đã tiếp nhận sự thông minh của họ, khi không được tiếp nhận, rất nhiều bệnh nhân đã nghĩ không thông.” Cô ấy cười: “Ừm, đúng vậy. Rất nhiều bệnh nhân tâm thần trước khi phát bệnh đều rất ổn, nhưng sau khi đột nhiên nghĩ đến điều gì đó, tâm trạng sẽ nhảy từ cực đoan này đến cực đoan khác. Một phút trước vẫn vui vẻ xem tivi, một phút sau đã không xem nữa rồi, buồn bã đến mức ngồi xổm trong góc phòng khóc. Khi anh hỏi vì sao, người đó hoặc đưa ra một câu trả lời rất kỳ quái hoặc sẽ từ chối trả lời. Anh tiếp xúc nhiều bệnh nhân như vậy, nhất định sẽ phát hiện ra một bí mật của họ.” Tôi: “Bí mật gì? Cho gợi ý đi?” Cô: “Đó là sự mâu thuẫn.” Tôi: “Ồ, tôi biết rồi, có bí mật như vậy thật, nhưng không phải bệnh nhân tâm thần nào cũng có.” Cô ấy cười nhìn tôi, tôi mỉm cười đợi cô ấy cười xong. Cô: “Anh quá giảo hoạt rồi, nhưng anh nói không sai. Giờ tôi nói hay anh nói?” Tôi nghĩ mất mấy giây, cũng chỉ có mấy giây: “Sự mâu thuẫn cô nói là cảm giác cô độc. Tuy đau khổ không cách nào chịu đựng được nhưng lại cố gắng hết sức duy trì cảm giác cô độc đó. Tâm trí thường xuyên trong trạng thái đấu tranh: vừa hy vọng người khác chú ý, quan tâm đến mình, vừa không biết nên làm thế nào để tiếp

https://thuviensach.vn xúc và đáp lại người khác, thế là đành kháng cự. Nhưng trong thâm tâm lại vô cùng khát khao được hiểu, được thông cảm, được chú ý…” Lần này đến lượt cô ấy ngắt lời tôi: “Dù hối hận cũng sẽ tiếp tục kiên trì kháng cự, còn mâu thuẫn đến mức những điều miệng nói ra và những điều suy nghĩ trong đầu có khi hoàn toàn trái ngược.” Đột nhiên tôi có cảm giác tìm được đồng loại, đó là điều tôi từng rất mong đợi, nhưng chưa bao giờ có được. Nhiều lúc, tôi cảm thấy tìm được đồng loại thật sự là chuyện không tưởng, bởi có những điều quá sâu kín, tôi sẽ có xu hướng tự mình cất giấu đi, không ai có thể chạm vào. Cô ấy thấy tôi sững người thì huơ huơ tay trước mặt tôi: “Suy nghĩ gì vậy? Sợ rồi à?” Tôi: “Ồ, không, không phải sợ, mà là đầu óc có chút hỗn loạn.” Cô: “Để tôi nói tiếp nhé, thay anh, không, có lẽ là thay chúng ta nói tiếp.” Tôi gật gật đầu. Cô: “Sự đấu tranh đó có lúc thật sự không cần thiết, vả lại chuyện gì xảy ra cũng suy nghĩ nọ kia thì có phải tự làm khổ bản thân không? Đây có phải giả vờ giả vịt, ăn no rửng mỡ không? Vì sao không thể mở rộng trái tim?” Tôi lắc đầu. Cô: “Ừm, tôi nhớ một bệnh nhân từng nói: ‘Tôi không thèm nói với ai cả.’ Anh cũng vậy phải không?”

https://thuviensach.vn Tôi tỏ thái độ rất thành thật: “Cô muốn nói tôi cũng mắc bệnh tâm thần hoặc chướng ngại tâm lý?” Cô: “Việc anh tìm đến những bệnh nhân tâm thần đó, với việc tôi ban đầu lựa chọn chuyên ngành này đều có chung một động cơ: cô đơn.” Tôi vẫn nhìn cô ấy. Cô: “Đó cũng chính là vấn đề hiện tại của tôi. Có những điều ở trong lòng, không phải không nói, mà là không thể nói. Tôi từng rất nhiều lần thử nói cho người khác nghe, nhưng chỉ nhận được đánh giá: ‘Cô nghĩ nhiều như vậy để làm gì? Cô bị bệnh à? Gần đây cô làm sao vậy? Cô cứ chăm chỉ kiếm tiền đi, đừng nghĩ những thứ vô dụng đó nữa. Cô điên rồi sao? Cô không thể làm chút việc chính đáng hơn sao? Cô say rồi à?’ Quá nhiều quá nhiều lần bị đả kích rồi. Tôi: “Thế là cô từ bỏ việc mở rộng cửa và đóng cửa lại.” Cô: “Còn khoá luôn vào nữa.” Tôi: “Có chuyển biến gì chưa?” Cô ấy thở dài: “Có, khi tôi tiếp xúc với một vài bệnh nhân, tôi phát hiện mình đang đối mặt với chính mình. Tôi tin anh cũng thường có cảm giác đó.” Tôi: “Đúng, không chỉ là cảm giác đồng loại. Kiến thức của một số bệnh nhân quá uyên bác, logic quá hoàn mỹ, lòng tin quá kiên định, khiến tôi thậm chí thường xuyên nghĩ thật ra tôi mới là bệnh nhân tâm thần, không có kiến thức uyên bác, không có logic hoàn mỹ, lòng tin cũng chẳng kiên định.”

https://thuviensach.vn Cô ấy cười. Tôi: “Cô chuyển ngành không phải vì sợ đấy chứ?” Cô: “Không phải, không có bất cứ lý do gì cả. Anh bây giờ giống tình trạng của tôi lúc còn làm bác sĩ tâm thần. Không lâu nữa anh sẽ hiểu cái gì gọi là không cần lý do.” Tôi: “Có lẽ vậy, nhưng bây giờ tôi vẫn chưa biết. Vậy sao cô lại tìm tôi?” Cô: “Khi tôi nghe kể về anh và những việc anh làm, tôi có chút xúc động khó kìm nén.” Tôi: “Khiến cô xúc động?” Cô: “Những việc anh làm chạm đến linh hồn tôi.” Tôi: “Cô có ý định quay lại làm bác sĩ tâm thần không?” Cô: “Tôi không biết, chưa nghĩ đến điều đó. Nhưng khả năng rất thấp.” Tôi: “À… cái đó, sau này có lẽ tôi sẽ cần sự giúp đỡ của cô.” Cô ấy nhìn tôi một lúc lâu. Tôi: “Không được sao?” Cô ấy lắc đầu: “Không, đến lúc đó anh sẽ biết, anh không cần sự hỗ trợ của tôi. Khi tôi nghe kể về anh, tôi cũng nghe về những lo lắng của người khác đối với anh. Lo lắng anh sẽ xảy ra vấn để, lo lắng một số điều vốn có trong anh bị phóng đại lên, lo lắng con đường anh đi là con đường không có lối về. Lúc đầu nhìn thấy anh, tôi cũng có chút giống họ, nhưng bây giờ không sao rồi. Bởi anh hiểu, anh cũng rất thực tế, là như vậy đúng không?” Tôi: “Ừm, cô cũng chạm đến nơi sâu thẳm của linh hồn tôi.”

https://thuviensach.vn Cô ấy dựa vào lưng ghế, cười bí ẩn. Vài ngày sau, người bạn đã giới thiệu hai chúng tôi với nhau hỏi tôi: “Trước khi tôi đến, hai người đã nói những gì vậy? Thấy hai người các anh cứ cười cười thần bí. Anh không có suy nghĩ bậy bạ gì đó chứ? Chồng cô ấy là cảnh sát đấy.” Tôi cười rồi bảo với bạn tôi: “Không thể nói được, là chuyện riêng tư.” Khi bạn tôi kinh ngạc tiết lộ cô ấy cũng nói giống vậy, tôi càng cười vui vẻ hơn. Có điều tôi thật sự cảm ơn người bạn này, bởi sau buổi trò chuyện hôm đó, tôi thực tế hơn rất nhiều. Tôi cũng sẽ không quên cô ấy từng nói với tôi: “Khi anh chân thành làm một việc, mới hiểu được linh hồn của chính bản thân mình. Vậy ở nơi sâu thẳm của linh hồn, anh đã biết mình có được điều gì chưa?”

https://thuviensach.vn Cùng mặt trăng Khi ngồi đối diện anh ta, tôi mới để ý đến sự cảnh giác trong ánh mắt anh ta. Tôi: “Sao vậy?” Anh: “Không sao cả.” Tôi: “Có điều gì không ổn à?” Anh: “Có chút.” Tôi: “Chỗ nào không ổn vậy?” Anh: “Anh thích ra khỏi nhà ban đêm không?” Tôi cúi đầu xem lại bệnh án của bệnh nhân, phân loại và hiện tượng bệnh lý rất kỳ lạ: sợ hãi đêm tối, nhung không phải đêm nào cũng sợ. Tôi: “Cơ bản là không ra khỏi nhà, nhưng nếu có việc thì lại khác.” Anh ta nhìn tôi đánh giá cẩn thận: “Anh chắc không phải kiểu người ra ngoài ban đêm, có thể thấy được. Lần gần đây nhất là hơn một tháng trước đúng không?” Tôi sững người: “Đúng, sao anh biết được?” Anh ta lắc đầu: “Không rõ, chỉ là biết thôi.”

https://thuviensach.vn Tôi: “Sao anh lại sợ ban đêm?” Lần này đến lượt anh ta kinh ngạc: “Anh cũng nhìn thấy à?” Tôi: “Ờ… thấy gì cơ?” Biểu cảm anh ta rất thất vọng, cau mày không nói gì. Tôi: “Nghe nói anh rất sợ đêm tối.” Anh ta ngập ngừng: “Nếu anh không nhìn thấy, tôi nói cũng chẳng tác dụng gì, vẫn giống trước đây…” Tôi đoán “trước đây” đó ý chỉ những bác sĩ chẩn đoán cho anh ta. Tôi: “Tôi có thể cố hết sức. Nhưng trước hết hãy nói cho tôi biết anh nhìn thấy gì?” Anh ta vẫn ngập ngừng: “Ừm, cái đó… lúc không mặt trăng còn đỡ, nếu có mặt trăng… sẽ có quái vật…” Tôi quyết định giở chút chiêu trò: “Quái vật như thế nào? Người sói? Thế này nhé, nếu giờ anh không muốn nói, không sao, chúng ta nói chuyện khác, lát nữa anh muốn nói thì chúng ta tiếp tục, được không?” Anh: “Ừm… Thật ra tôi nói cũng được.” Tôi kiềm chế, chờ đợi. Anh ta nuốt nước bọt: “Tôi biết rất nhiều người không thấy, nhưng tôi có thể. Buổi đêm, nhất là những đêm có trăng, rất nhiều người đều thay đổi. Trên đường sẽ có những thứ kỳ quái xuất hiện. Mặt trăng càng to, càng tròn, con người thay đổi càng khủng khiếp, những thứ kỳ quái xuất hiện càng nhiều. Lúc trăng tròn, khắp đường phố gần như đều là quái vật do con người biến thành, dù

https://thuviensach.vn không ra ngoài cũng vậy.” Tôi: “Ý anh nói người nhà anh cũng biến thành quái vật, vào lúc trăng tròn?” Anh ta im lặng gật đầu. Tôi: “Khoan nói đến con người biến đổi như thế nào, lúc trăng tròn bên ngoài là những thứ kỳ quái gì vậy? Từ đâu đến?” Anh ta nuốt nước bọt: “Đến từ hư không.” Tôi: “Đột nhiên xuất hiện sao?” Anh: “Không phải, mà từ từ không trung ngưng kết thành các loại hình dạng mờ ảo, sau đó càng lúc càng thật hơn, cuối cùng trở nên kỳ quái. Mặt trăng lên cao, những thứ đó bắt đầu ngưng kết, khi mặt trăng lên đến một độ cao nhất định, hầu hết chúng sẽ thành hình. Nửa đêm mặt trăng sáng nhất, chúng hung hăng chạy loạn khắp nơi và kêu la, còn móc não con người để ăn nữa.” Tôi: “Cái gì? Móc như thế nào?” Anh: “Thò tay vào miệng con người, khi miệng bị kéo căng biến dạng, chúng tóm lấy một miếng não to, ngấu nghiến nhét vào mồm, sau đó lại thò tay vào…” Tôi: “Vậy không phải người đó sẽ chết à? Tất cả các quái vật đều làm vậy sao?” Anh: “Không hiểu vì sao lại không chết, nhưng rất nhiều người khoé miệng vẫn còn dính máu, đầu chỉ còn mấy mẩu não vụn đứng nói chuyện với người khác, nhìn rất kinh khủng… Đa số những thứ kỳ quái đó đều như vậy, một số thứ khác sẽ lượn khắp nơi, thấy có người đứng trên đường là sáp lại gần mặt đối mặt, nhìn chằm chằm

https://thuviensach.vn vào mắt đối phương, nhìn một lúc rồi cười gằn chạy đi, hình như còn hét lên: Tôi biết rồi, tôi biết rồi!” Anh ta nói làm tôi nổi hết da gà. Tôi: “Không phải anh nói con người cũng biến thành quái vật sao?” Anh: “Không phải tất cả con người đều biến đổi. Còn có một số người tuy biến thành quái vật nhưng không nhìn thấy những thứ kỳ quái đến từ hư không kia.” Tôi: “Những thứ kỳ quái với mấy con quái vật do con người biến thành có từng gây thương tổn gì đến anh không?” Anh: “Tới hiện tại thì chưa, tôi luôn cảm giác hình như chúng có chút sợ tôi, nhưng vẫn chuẩn bị móc não tôi ăn. Năng lượng của chúng hiện tại không đủ, đang tích lũy thêm.” Tôi: “người biến thành quái vật như thế nào?” Anh ta cựa quậy người trên ghế một cách bất an: “Ừm… Rất đáng sợ. Bộ phận bị mặt trăng chiếu đến sẽ biến đổi trước, trong phút chốc căng phồng lên như bị sưng, nửa khuôn mặt từ từ biến thành quái vật, nửa mặt trăng không chiếu tới vẫn là mặt người… Sau đó các bộ phận khác cũng bắt đầu biến đổi. Cuối cùng, cơ thể sưng phù lên, rất to, biến thành một thứ rất đặc biệt, không nói rõ được là hình dạng gì, không phải hình người, cũng không phải hình động vật. Không nhìn ra được, chỉ biết là quái vật.” Tôi: ‘‘Sao anh biết chỉ có mình anh nhìn thấy chuyện này?” Anh ta liếm môi: “Lần đầu tiên nhìn thấy quái vật móc não người ra, tôi đã nôn. Nhưng những người xung quanh lại không có phản

https://thuviensach.vn ứng, tôi hiểu bọn họ không nhìn thấy.” Tôi: “Nhưng anh ở trong nhà khoá cửa, lại còn núp dưới cửa sổ, vì sao vậy?” Anh ta càng lúc càng bất an hơn: “… Ban đầu còn đỡ. Có lần tôi đứng trước cửa sổ muốn nhìn bên ngoài, trong phút chốc dường như tất cả quái vật đều phát hiện ra tôi, bên ngoài lập tức yên tĩnh, tất cả những thứ kỳ quái và quái vật đều nhìn tôi chằm chằm. Có những thứ còn rỉ tai nói gì đó, âm thanh vừa nhỏ vừa the thé, vô cùng chói tai. Tôi sợ phát khiếp, vội vàng ngồi xổm xuống, những thứ kỳ quái và quái vật đó đã biết tôi rồi. Có lần, chúng ngồi chồm hổm ngoài bệ cửa sổ nhà tôi cả đêm.” Tôi: “Nhà anh ở tầng mấy? Ở chung cư phải không?” Anh: “Tầng 12.” Tôi: “Vậy chúng ở ngay ngoài cửa sổ nhà anh?” Anh: “Ừm, còn cố gắng quay lưng ra như là đang hấp thụ ánh trăng vậy, tôi biết chúng đang tích lũy năng lượng.” Tôi: “Người nhà anh thì sao?” Anh: “Lúc mặt trăng tròn nhất, họ cũng sẽ biến đổi. Vì vậy tôi khoá cửa, đẩy tủ ra chặn cửa.” Tôi: “Bắt đầu từ bao giờ anh nhìn thấy những thứ đó?” Anh ta nghiêm túc nhìn tôi: “Tôi không hề nói với bác sĩ… Thật ra tôi đã thấy từ lâu rồi, khoảng bốn năm trước. Một ngày tôi và đồng nghiệp đi ăn cơm, trên đường về nhà, tôi ngẩng lên nhìn trăng tròn trên đầu. Đột nhiên có cảm giác kỳ quái, dường như mọi thứ xung quanh đều trở nên xa lạ. Anh từng có cảm giác như vậy chưa,

https://thuviensach.vn vô duyên vô cớ đột nhiên cảm thấy rất đáng sợ, thậm chí da gà đều nổi hết lên. Anh từng cảm thấy như vậy chưa?… Lúc đó, tôi chưa nhìn thấy quái vật, nhưng tôi phát hiện ra dưới ánh trăng, đôi mắt nhiều người đột nhiên biến đổi, trở nên rất tham lam, thậm chí khát máu. Tôi cảm thấy họ tuy có hình dạng con người, nhưng không phải con người. Về sau dần dần tôi có thể nhìn thấy những thứ kỳ quái đến từ hư không, cũng hiểu ra vì sao lại cảm thấy sợ hãi. Nói chung, ánh trăng không đơn giản chỉ phản chiếu ánh sáng mặt trời, nhất định còn kèm theo một loại tia kỳ lạ nào đó. Những nơi ánh trăng chiếu đến, con người đều biến thành quái vật.” Thật sự thì những điều bệnh nhân này nói chẳng khiến tôi kích động, bởi tôi từng nghe nhiều chuyện kỳ quái hơn vậy nhiều. Khoảng vài tháng sau, vô tình tôi đọc được một quan điểm khoa học: Cơ thể con người có cấu tạo 60% - 70% là nước, vì vậy lực hấp dẫn của mặt trăng cũng có thể ảnh hưởng đến sự dâng lên hạ xuống của chất lỏng trong cơ thể con người giống như hiện tượng thuỷ triều. Hiện tượng này gọi là thuỷ triều sinh học. Lúc trăng tròn, từ trường của mặt trăng sẽ ảnh hưởng nhiều hơn đến tế bào cơ thể người, kích thích hoạt động thần kinh của con người. Cũng tức là, trăng tròn thật sự có ảnh hưởng đến hành vi của con người. Nếu thật sự như vậy, bệnh nhân đó có thể nhìn thấy mặt trăng ảnh hưởng đến con người, hay mặt trăng ảnh hưởng quá lớn đến bệnh nhân khiến anh ta hoang tưởng nhìn thấy quái vật? Tôi đoán câu hỏi này chưa ai có thể trả lời được.

https://thuviensach.vn Trong chớp mắt Anh: “… Đúng, vì vậy tôi thường ngồi xổm trước kệ đồ thủy tinh trong siêu thị hàng giờ đồng hồ để lựa chọn các sản phẩm thuỷ tinh. Không còn cách nào khác, không thể khống chế sự yêu thích được. Tuy ở nhà đã có nhiều loại cốc, đĩa, bát, bình thuỷ tinh, nhưng mỗi lần vào siêu thị nhìn thấy các sản phẩm thuỷ tinh, tôi vẫn không kiềm chế được mà chọn mua mấy thứ.” Tôi: “Ở nhà anh đã trữ bao nhiêu sản phẩm thuỷ tinh rồi?” Anh: “Chắc chắn hơn trăm cái rồi. Nhưng tôi không cố ý đi tìm những sản phẩm thuần thủ công hay có giá trị nghệ thuật đâu. Với tôi, những thứ đó ngược lại không có bất cứ giá trị gì, bởi tôi muốn tìm những vật tinh xảo được sản xuất từ các lô đại trà, kiểu ngẫu nhiên như vậy mới có giá trị đích thực. Anh biết làm thế nào để phân biệt sản phẩm thủy tinh tốt không? Tôi: “Không biết, soi dưới ánh sáng mặt trời à?” Anh ta lắc đầu: “Không, phương pháp kiểm định cuối cùng là để sản phẩm thủy tinh rơi tự do ở độ cao khoảng một mét.” Tôi: “Vậy không phải sẽ vỡ à?” Anh ta gật đầu: “Đúng, đó chính là cách kiểm định. Nếu vỡ thành những mảnh vụn chứng tỏ sản phẩm thuỷ tinh này không tốt, không

https://thuviensach.vn được chế tác thuận theo đường vân. Sản phẩm thuỷ tinh tốt khi rơi xuống đất sẽ vỡ thành các mảnh to, không phải một đống mảnh vụn. Một số cốc thuỷ tinh hoặc bát thuỷ tinh rơi xuống sẽ vỡ thành hai nửa, chỉ hai nửa, không có bất cứ mảnh vỡ dư thừa nào.” Tôi: “Nhưng kiểu kiểm định như vậy chẳng có ý nghĩa gì cả, bởi sản phẩm sẽ không thể sử dụng được nữa.” Anh: “Đương nhiên có tác dụng! Thông qua phương pháp chứng thực đó, khả năng phân biệt của tôi càng ngày càng được nâng cao, anh hiểu không? Tôi sẽ không cần ném vỡ nó nữa mà vẫn biết được sản phẩm thuỷ tinh nào tốt. Niềm vui của tôi chính là tìm ra cực phẩm từ những sản phẩm sản xuất đại trà không ai để ý đến.” Tôi gật đầu: “Hiểu rồi, hoá ra vậy. Nhưng tôi muốn biết sở thích này có ý nghĩa thực tế nào không?” Anh ta sững ra một lúc, sắc mặt đột nhiên trầm xuống: “Nó có thể khiến tôi quên đi rất nhiều việc khác.” “Việc gì khác? Ví dụ?” Tôi dò hỏi. Tôi mất khoảng nửa tiếng nghe anh ta giảng giải làm sao để kiểm định sản phẩm thuỷ tinh tốt hay xấu, từ quan sát hình dáng bên ngoài đến nhìn qua ánh sáng, từ cảm giác đến xúc giác. Chỉ khi nào nói đến lĩnh vực này, anh ta mới rơi vào trạng thái thao thao bất tuyệt, còn không anh ta giống như biến thành một người hoàn toàn khác, trầm lặng ít nói, tâm sự nặng nề. Anh ta ủ rũ cúi đầu nhìn chằm chằm vào mặt bàn, ánh mắt ảm đạm, mơ hồ ánh lên một tia hoảng hốt.

https://thuviensach.vn Tôi: “Chuyện không tốt à?” Anh: “Anh… đã từng trải qua cảm giác như đã từng quen, hay còn gọi là déjà vu[19] chưa? Tôi: “Như đã từng quen? Cái gì như đã từng quen?” Anh: “Tức là một cảnh tượng dường như đã trải qua, rất quen thuộc, nhưng anh có thể xác định chắc chắn đó là lần đầu tiên anh nhìn thấy.” Tôi: “Ồ, tôi cũng từng có cảm giác như vậy.” Anh “Anh biết tại sao không?” Trước đó không lâu tôi tình cờ đọc được một cách giải thích, nói hiện tượng đó xảy ra do sự giả tưởng của khu vực ký ức trong đại não (hoặc một khu vực nào đó khác) tạo thành. Có điều quan điểm này chưa được chứng thực, chỉ là một suy đoán chứ không phải kết luận, vì vậy sau khi cân nhắc một lúc, tôi quyết định không nói ra. Tôi: “Không biết.” Anh ta hít sâu một hơi như hạ quyết tâm: “Có loại cảm giác như từng quen thuộc đó vì chúng ta đích thực đã trải qua.” Tôi: “Hả?” Anh: “Tôi nói là thật sự đã trải qua nên cảm giác đó mới xuất hiện.” Tôi: “Hiểu rồi, nhưng anh nói thật sự đã trải qua nghĩa là…” Anh: “Đích thực đã trải qua.” Tôi: “Ồ… Anh muốn nói trên thực tế đó chỉ là những cảnh tượng bị chúng ta lãng quên sao? Nhưng tôi nhớ có lần xem một bộ phim mới, trước đó chắc chắn tôi chưa từng xem, cũng chưa từng xem

https://thuviensach.vn bất cứ đoạn quảng cáo hay giới thiệu nào về bộ phim, vậy mà có một cảnh tôi lại có cảm giác như đã từng xem ở đâu rồi, theo cách nói của anh đó là cảm giác như đã từng quen, hơn nữa tôi còn biết giây tiếp theo tình tiết sẽ như thế nào. Nhưng tiếp theo nữa thì tôi không biết, nghĩa là chỉ trong chớp mắt. Còn nữa, không chỉ tình tiết hay một cảnh nào đó trong phim, chớp mắt đó bao gồm cả ấn tượng của tôi đối với hoàn cảnh trong rạp chiếu phim lúc ấy, tôi đều cảm thấy quen thuộc như đã từng trải qua rồi.” Anh ta gật gật đầu: “Tôi hiểu, nhưng cái tôi nói không phải ký ức bị lãng quên, mà là điều khác.” Tôi: “Ừm… ví dụ?” Anh: “Trước khi con người chết sẽ nhớ lại tất cả những gì mình từng trải qua, đúng chứ?” Tôi: “Có nghe nói như vậy.” Anh: “Nếu giờ chính là lúc đó thì sao?” Tôi: “Ừm? Anh muốn nói là…” Anh: “Vì vậy vừa rồi tôi mới hỏi anh, anh đã từng trải qua cảm giác đó chưa?” Tôi sững người. Anh: “Đúng vậy, bây giờ chính là lúc đó!” Tôi bị dọa sợ phát khiếp: “Nhưng… không phải chứ… nhìn từ góc độ thời gian cũng không đúng… mà.” Anh: “Nếu đặt mình vào hoàn cảnh đó, anh sẽ không thể nhận thức được dòng thời gian, nhưng anh vẫn cảm thấy sự bất ổn của thời gian.”

https://thuviensach.vn Tôi: “Tôi không hiểu lắm, ý tôi là cách nói tính bất ổn định của thời gian.” Anh: “Anh có cảm giác thời gian càng trôi qua càng nhanh không?” Tôi cẩn thận hồi tưởng lại, hình như có. Anh: “Anh chắc sẽ có cảm giác đó phải không, lúc nhỏ thời gian dường như trôi rất chậm, vô cùng chậm, càng lớn thời gian trôi qua càng nhanh, phải vậy không?” Tôi: “Đúng, nhưng mà, tôi vẫn cảm thấy không ổn lắm… Anh nói là sự hồi tưởng trước khi chết…ừm… cho dù chỉ là trong phút chốc, sao có thể ngay lập tức cảm nhận hiện tại được?” Anh ta tuyệt vọng lắc đầu: “Sự hồi tưởng trong tiềm thức, thời gian không quan trọng. Quan trọng là nhận thức đối với cả cuộc đời mình, vào lúc kết thúc hồi tưởng, anh sẽ trở về với hiện thực - cái chết.” Tôi: “Nhưng…” Anh: “Không có nhưng, thực tế là như vậy. Thứ nhất, anh cảm thấy cảm giác đó là chân thực, chứ không phải ảo giác, vì bản thân anh lúc này cũng thừa nhận rồi, không những quen thuộc, mà còn có thể biết một giây sau sẽ xảy ra chuyện gì, tức là anh thật sự đã trải qua chứ không phải một phút hỗn loạn. Thứ hai, tính bất ổn định của dòng thời gian, thời gian chỉ là một khái niệm tương đối, chứ không phải không bao giờ thay đổi, quá khứ chỉ là chốc lát, nhưng vì anh đã từng trải qua nên chỉ có chốc lát kia là thời gian dài nhất mà thôi. Vậy mới nói rất có thể chúng ta hiện tại đều ở trong hồi tưởng lúc chết - trong một chớp mắt.

https://thuviensach.vn Tôi: “Nói vậy thì… có một nghịch lý tồn tại.” Anh: “Nghịch lý gì?” Tôi: “Rất nhiều người từng có cảm giác quen thuộc này, cũng có rất nhiều người trải qua cảm giác dòng thời gian bất ổn định, vậy bản thân họ đều ở trong sự hồi tưởng lúc chết sao? Hồi tưởng lúc chết của mỗi người cũng có thể giao nhau à?” Anh: “Mỗi người chỉ hồi tưởng những gì bản thân đã trải qua, hồi ức giao nhau chỉ là những ký ức đã từng cùng nhau trải qua mà thôi, đương nhiên hồi ức ấy cũng được nhìn từ góc độ của bản thân. Chúng ta đều là chân thực, nhưng hiện tại, không có cách nào xác định đây là ký ức của anh hay của tôi, sự việc này không có cách nào chứng thực, trừ phi chúng ta có một người kết thúc hồi tưởng, rời xa hồi ức, đối diện cái chết. Có thể còn phải rất lâu nữa, có thể ngay trong giây tiếp theo.” Tôi đột nhiên cảm thấy áp lực. Một lúc sau, anh ta nhìn chằm chằm vào mắt tôi nói từng chữ: “Trước khi hiện thực đến, anh không cách nào chứng minh được bản thân đang ở trong hư ảo hay không.” Lần nói chuyện đó kết thúc tại đây. Về sau tôi liên hệ bác sĩ vài lần để thử nói chuyện lại với anh ta, nhưng đều bị từ chối. Khoảng nửa năm sau, tôi nghe tin anh ta đã mất tích. Từ người nhà anh ta, tôi được xem bức ảnh cuối cùng của anh ta. Ở một thắng cảnh du lịch, tất cả những người chụp chung đều đang cười, chỉ có gương mặt anh ta không chút cảm xúc, nét mặt không buồn không vui.

https://thuviensach.vn

https://thuviensach.vn Thế giới thạch Chương đầu: Điểm cuối của vật chất Tôi: “Xin chào.” Hình thức chào hỏi này đã trở thành một thói quen của tôi, sau đó thứ tự sẽ là: mỉm cười theo thói quen - ngồi xuống - mở sổ ra - lấy bút ghi âm - ấn nút - lấy bút ra - mở nắp bút - nhìn đối phương - quan sát đối phương - chờ đợi bắt đầu. Nhưng mà cô ấy lại không hề nhìn tôi. Bệnh nhân này khoảng trên dưới 30 tuổi, tuy sự ngây ngô của thiếu nữ vẫn chưa hoàn toàn phai nhạt, nhưng đã có nét duyên dáng và gợi cảm của phụ nữ trưởng thành, lại còn không hề trang điểm. Bắt buộc phải thừa nhận, cô ấy khiến người khác rung động, không phải xinh đẹp mà là rung động lòng người. Tôi không dám nói mình đã gặp rất nhiều phụ nữ xinh đẹp, nhưng cũng không phải ít. Nhan sắc rung động lòng người của cô ấy, nếu trực tiếp đối mắt, đàn ông sẽ bị “điện giật” đến nửa sống nửa chết. Đương nhiên, có biểu hiện ra hay không thì phải xem tố chất của người đó, ví dụ tôi đi, tôi chính là kiểu người sẽ biểu hiện ra ngoài - hai mắt sáng lên. Cô gái trước mặt khoanh chân ngồi trên ghế, đôi mắt mơ màng

https://thuviensach.vn nhìn phía trước. Tuy phía trước của cô ấy chính là tôi, nhưng tôi chắc chắn cô ấy không hề nhìn tôi, mà cứ nhìn về khoảng không một cách vô hồn. Tức là, cho dù trước mặt cô ấy đổi thành thứ gì, cô ấy cũng sẽ nhìn chằm chằm. Đối với kiểu bệnh nhân luôn chìm trong tâm tưởng của bản thân, tôi biết phải làm thế nào - đợi. Không còn cách nào khác, chỉ có đợi. Khoảng mấy chục phút sau, tôi nhìn thấy cô ấy chầm chậm định thần lại. Tôi: “Xin chào.” Cô: “Ừm? Anh đến từ lúc nào vậy?” Tôi: “Đến được một lúc rồi.” Cô: “Ồ, đến làm gì vậy?” Tôi: “Lúc trước trong điện thoại không phải đã nói rồi sao?” Cô: “Tôi quên rồi.” Tôi: “Vậy bây giờ nói lại nhé, tôi muốn hiểu thêm về tình trạng của cô, nếu cô đồng ý.” Cô ấy nhìn tôi, một lúc sau mới phản ứng: “Anh không phải là bác sĩ?” Tôi: “Không phải.” Cô: “Hoá ra là vậy… Vậy anh cũng định theo đuổi tôi à?” Tôi: “Vấn đề này tôi phải suy nghĩ đã.” Cô: “Được thôi, tôi có thể hiểu, dù sao tôi vẫn chưa nói gì cả. Có điều đợi tôi nói hết, rất có thể anh sẽ trở thành người theo đuổi tôi.” Tôi cười: “Được, thử xem sao.”

https://thuviensach.vn Cô: “Ngồi vững nhé, tôi sẽ nói cho anh biết thế giới này rốt cuộc như thế nào, cuối cùng tất cả mọi thứ là gì, bao gồm các sự việc quái dị, các sự việc không thể giải thích, tôi đều sẽ nói cho anh biết. Nếu nghe cẩn thận, anh sẽ có lời giải đáp cho mọi hoài nghi.” Từ trước đến này, vẫn luôn có một số sự việc khiến tôi tìm không ra nguyên cớ, nhưng tôi chưa từng từ bỏ thái độ nghi hoặc đó, cũng tức là những điều này đã in sâu vào tận xương tủy tôi. Một khi chạm đúng tử huyệt, tôi tuyệt đối không động một bước, tôi sẽ nghe đến hết, cho đến khi tôi có được phán đoán riêng của mình mới thôi. Có thể khẳng định biểu cảm của tôi không hề có một tia biến hoá: “Được, cô nói đi.” Cô: “Anh có tín ngưỡng tôn giáo không?” Câu hỏi này của cô ấy phút chốc làm tôi từ điểm nhiệt độ sôi rơi xuống điểm nhiệt độ đóng băng, nhưng tôi vẫn không đem theo bất cứ biểu cảm nào: “Không có.” Cô: “Ừm… Vậy có chút phiền phức.” Tôi: “Không sao cả, tuy tôi không có tín ngưỡng tôn giáo, nhưng tôi biết không ít. Cô muốn nói gì thì cứ nói đi.” Cô: “Ồ? Vậy thì tốt, tôi cứ nói thẳng ra vậy. Phật giáo nói Tây phương có thế giới cực lạc; Thiên Chúa giáo hoặc Cơ đốc giáo dù phân giáo phái thế nào đều thừa nhận sự tồn tại của thiên đường; đạo Islam cũng vậy, dù là giáo phái cực đoan hay giáo phái ôn hoà đều thừa nhận có thiên đường hoặc thánh địa vô ưu. Đạo giáo từ tư tưởng triết học ban đầu biến đổi thành một tôn giáo, tuy cũng không

https://thuviensach.vn mấy tôn sùng sự tồn tại của những thứ như thiên đường nhưng vẫn có cách nói tiên nhập cõi bồng lai. Anh nghe hiểu chứ? Dù là tôn giáo gì cũng đều nói với anh rằng có một nơi tuyệt vời như vậy tồn tại. Tà giáo cũng thế, không có gì sáng tạo, chỉ sửa đổi hoặc rập khuôn theo tôn giáo chính thống. Vấn đề là, vì sao các tôn giáo đó đều nhấn mạnh có một nơi như vậy tồn tại? Dù anh có gọi nơi đó như thế nào: thiên đường, thế giới cực lạc, thánh địa, tiên cảnh… danh xưng không quan trọng, quan trọng là đều nhắc đến một nơi rất tốt, rất rộng lớn, vì sao?” Tôi: “… Tôi cho rằng đó là một kiểu cảnh giới tư tưởng, hoặc một cách nhìn nhận thôi. Việc cảnh giới tư tưởng này trở thành mục tiêu của các tôn giáo mang ý nghĩa rất nhiều con đường thông đến một nơi, rất nhiều phương thức để đạt đến một cảnh giới tư tưởng. Tôi cũng có chung lời giải thích như thế. Giống quan điểm triết học thế giới hoàn mỹ của Platon, chỉ là sự thể hiện tư tưởng của lý luận triết học, chứ không phải thật sự có một nơi như vậy tồn tại.” Cô ấy đắc ý cười: “Giải thích rất hay. Chúng ta đặt vấn đề này sang một bên, trước tiên nói chuyện khác, sau cùng quay lại nói vấn đề này.” Xem ra vừa rồi tôi đã bị những người tà giáo làm cho sợ hãi mà trách nhầm cô ấy rồi. Cô: “Chúng ta nói những chuyện thú vị hơn một chút đi. Anh có biết về thần giao cách cảm không?” Tôi: “Biết.” Cô: “Việc hai người có thần giao cách cảm với nhau chẳng có gì

https://thuviensach.vn mới mẻ. Nhưng nếu hai hạt cơ bản có thần giao cách cảm thì sao?” Tôi: “Ý?! Lại là vật lý lượng tử?” Cô: “Đừng căng thẳng, tôi cũng không hiểu vật lý, nhưng tôi biết một số chuyện. Đó là những chuyện mà một đệ tử của tôi vẫn luôn không hiểu, anh ta là một chuyên gia vật lý, anh ta nói cho tôi biết.” Tôi: “Đợi đã, chuyên gia vật lý là đệ tử của cô?” Cô: “Một trong những người theo đuổi tôi.” Tôi: “Theo đuổi cái gì của cô? Tư tưởng, lý luận hay tài năng thiên bẩm?” Cô: “Anh sẽ hiểu thôi, đừng nói chuyện phiếm nữa, trở lại chủ đề chính được không?” Tôi: “Ồ, xin lỗi.” Cô: “Chuyên gia vật lý đó từng nói với tôi, hai hạt cơ bản hoàn toàn không có mối liên hệ nào với nhau, sẽ cản trở nhau, ví dụ hạt X và hạt Z đi. Chúng ta dự định kích thích hạt X phát xạ, mục tiêu là hạt Z, mục đích là làm nhiễu hạt Z, nhưng trước khi hạt X phát xạ, hạt Z đã bị làm nhiễu rồi. Hiện tượng này sau cùng được chứng minh là giống với kết quả của việc làm nhiễu sau khi phát xạ. Cũng tức là hạt Z đã cảm nhận được trước sự nhiễu sóng từ hạt X.” Tôi: “Điều này tôi biết, đặc tính liên kết vô điều kiện của hạt cơ bản, thí nghiệm kiểu này rất nhiều. Còn có thay đổi động năng hạt A, hạt B cũng tự động thay đổi, kiểu vậy, quá nhiều rồi, chỉ là không ai biết vì sao.” Cô: “Tôi biết.” Tôi: “Hả?” Tôi có chút kích động, dù thật sự biết hay chỉ là giả,

https://thuviensach.vn người có thể nói ra những lời như vậy đã đáng để tôi tiếp xúc rồi. Cô: “Chúng ta làm một thí nghiệm vui nhé. Anh biết kỹ xảo phông xanh trong điện ảnh chứ? Tôi: “Biết.” Cô: “Chúng ta dùng cái đó làm thí nghiệm. Trước tiên tìm một con rắn, tô xanh toàn thân trừ phần đầu và phần đuôi, sau đó đặt con rắn xuống nền đất có cùng màu xanh như vậy, dùng máy quay phim quay lại, phóng to lên, anh sẽ thấy gì?” Tôi: “Tôi sẽ chỉ nhìn thấy đầu và đuôi rắn đang động đậy, không nhìn thấy phần thân rắn… A! Tôi hiểu rồi!” Cô ấy có chút không kiên nhẫn: “Anh đừng phát ra âm thanh kiểu ngạc nhiên như vậy chứ.” Tôi: “Xin lỗi, cô tiếp tục nói đi.” Cô: “Chính là ý anh vừa hiểu đó. Giữa đầu và đuôi rắn được liên kết bằng phần thân tô xanh, nhưng trên màn hình sau khi quay lại thì không nhìn thấy nữa. Anh không nhìn thấy không có nghĩa không tồn tại, thật sự là có tồn tại. Hai hạt cơ bản nhìn có vẻ như không liên quan, kỳ thực chỉ là một bộ phận - bộ phận chúng ta có thể nhìn thấy. Còn bộ phận có tác dụng liên hệ chúng với nhau đến này vẫn chưa tìm ra, hoặc những thiết bị hiện có của chúng ta không phát hiện ra được.” Tôi: “Không sai, có điều cách lý giải này của cô có một lỗ hổng trí mạng. Cô chỉ đang đưa ra giả thuyết cho một lời giải thích mà thôi. Như vậy thà dùng thuyết đa vũ trụ[20] và lý thuyết siêu dây[21] còn hơn.”

https://thuviensach.vn Cô: “Vũ trụ song song? Siêu dây? Đó là cái gì?” Tôi dành khoảng 40 phút tóm tắt đơn giản về quan điểm cơ bản nhất của hai thuyết trên. Cô: “Tôi hiểu đại khái rồi. Có điều hai thuyết này cũng có một vấn đề rất lớn, còn rất quan trọng.” Tôi: “Vấn đề gì?” Cô: “Cách giải thích đó chỉ giới hạn ở một cấp độ vật lý, hoặc nhân một hiện tượng để giả thuyết một cách giải thích. Nhưng ở phương diện khác, hoặc sẽ xuất hiện vấn đề mới, hoặc không thể ứng dụng và chứng minh.” Tôi: “Rửa tai lắng nghe.” Cô: “Trên thực tế thời gian và không gian đều là định nghĩa chúng ta tự đặt ra, đó dường như là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau nhưng thật ra lại là một.” Tôi: “Ngắt lời một chút, khái niệm không - thời gian một thể thống nhất thật ra trong thuyết tương đối đã có rồi.” Cô: “Ồ? Vậy tôi không biết. Có điều từ thời - không này còn là một kiểu trạng thái kết hợp. Bởi chúng ta vẫn chưa vượt qua thời gian, vì vậy kiểu khái niệm kết cấu này rất khó lý giải. Tôi không cho rằng thời gian và không gian có thể phân tách, hơn nữa, đối với thuyết đa vũ trụ tôi cảm thấy hơi buồn cười. Vì sao lại dùng vũ trụ này, vũ trụ kia để phân biệt? Có rất nhiều vũ trụ sao? Tự cái đơn vị này đã có vấn đề rồi. Cái gọi là đa vũ trụ không hề tồn tại, tôi thà dùng từ “kiểu vũ trụ này” để giải thích còn hơn. Quá khứ của anh, tương lai của anh, hiện tại của anh, ở một vạn tỷ năm xa xôi về sau,

https://thuviensach.vn hay ở một vạn tỷ năm về trước đều giống nhau, vẫn luôn tồn tại.” Tôi: “Ừm? Có thể giải thích tường tận thêm không?” Cô: “Lấy cái thuyết đa vũ trụ để nói đi, quan điểm đó không sai, theo quan điểm đó vũ trụ có rất nhiều, có cái ở đời Đường, có cái lại từ thời tiền sử, còn có cái rất giống với hiện tại, có cái thì anh sớm đã chết rồi. Là như vậy sao?” Tôi: “Ừm…” Cô: “Nhưng vấn đề của đa vũ trụ là, quan điểm đó cho rằng có rất nhiều vũ trụ tồn tại, song song. Ý tưởng đó còn dùng thời gian để phân chia. Tôi nói lại lần nữa, thật ra thời gian và không gian không phải hai chuyện khác nhau, mà là một thể, chính con người chúng ta đã bóc tách khái niệm. Chúng ta luôn cảm thấy khái niệm thời gian, không gian này tự thân nó luôn tồn tại ở một địa điểm hay thời điểm nào đó, vì vậy chúng ta dựa vào đó để phân tách nó ra; nên hiện tại chúng ta mới thường dùng khái niệm nhân quả để đoán định sự việc, có nhân ắt có quả. Nhưng nhờ sự phát triển của khoa học kỹ thuật hiện đại, chúng ta phát hiện ra lỗ hổng lớn vô cùng quan trọng của vấn đề nhân quả - mối liên quan kỳ lạ giữa các hạt cơ bản, rồi lại không thể giải thích được. Đa vũ trụ cho rằng mối quan hệ này do vũ trụ này ảnh hưởng đến vũ trụ khác; lý thuyết siêu dây cho rằng mối quan hệ này chỉ là kết quả do một hạt rung động sản sinh ra, chứ không phải hai hạt. Theo tôi được biết, còn có cái gì mà nguyên lý toàn ảnh[22] đúng không? Đối với những thứ đó, tôi cảm thấy mình chẳng khác nào đang đứng xem trẻ con nghịch bùn, nghe thú vị thật đấy, nhưng lại chẳng có hứng tham gia. Hai quan điểm anh nói với tôi, cùng lý luận toàn ảnh tôi nghe được, kỳ thực

https://thuviensach.vn đều là cách nhìn nhận rất phiến diện. Thử nghĩ kỹ xem, những thứ được coi là lời giải đáp hay quan điểm kia vẫn xây dựng trên cơ sở thời gian không giống với không gian, không thoát ra được xiềng xích của nhận thức đó. Đa vũ trụ hay lý thuyết siêu dây vẫn nhằm vào một hiện tượng để giải thích, chứ không giải thích cho tất cả các hiện tượng. Cũng chính vì vậy, những thứ này đều phiến diện.” Tôi: “Hình như vậy…” Cô: “Không sao cả, anh có thể không ủng hộ, nhưng giờ tôi dám nhận định một điểm: Vì những quan điểm học thuật hay lý luận này vẫn dựa trên nhận thức vốn có về thời gian, không gian, nên những lý luận này nhất định sẽ được đính chính, sửa chữa lại hoặc bị lật đổ hoàn toàn. Khái niệm nhân quả là một loại quan điểm định vị theo nghĩa hẹp, sớm muộn cũng sẽ bị đào thải, vì vậy những lý luận dựa trên khái niệm này chắc chắn cũng sẽ bị sửa chữa hoặc đào thải. Anh có thể không tin, nhưng tôi sẵn sàng viết suy nghĩ của tôi ra giấy đóng dấu. Anh sẽ thấy kết luận của tôi sớm trở thành sự thật thôi.” Những quan điểm này khiến tôi chấn động, nhưng biểu cảm của cô ấy lại vô cùng bình tĩnh. Tôi biết nguồn gốc của sự bình tĩnh đó - tự tin. Tôi: “Giấy tờ làm chứng thì không cần, tôi muốn biết về cách nhìn nhận thật sự của cô hơn.” Cô: “Tất cả những điều này, quá khứ, phân nhánh quá khứ, hiện tại, phân nhánh hiện tại, tương lai, phân nhánh tương lai kỳ thực đều là một. Không có quá khứ, hiện tại, tương lai, không cần phải dùng khái niệm về thời gian để phân định. Hiểu được điều đó mới là

https://thuviensach.vn quan trọng.” Tôi: “Hiểu thì hiểu, nhưng cô nói tất cả những thứ lộn xộn này trộn chung vào cùng nhau… tôi không tưởng tượng ra nổi.” Cô: “Sửa lại một chút, đây không phải một đống lộn xộn trộn chung vào nhau, mà bản thân chúng đã là một thể, không thể tách rời. Kỳ thực khi vứt bỏ quan niệm thời gian và không gian tách rời, anh sẽ phát hiện rất nhiều thứ thật ra không hề phức tạp và khó hiểu, trái lại rất dễ giải thích. Vấn đề các hạt cơ bản vì sao lại liên quan đến nhau sẽ có thể giải quyết, bởi vốn dĩ đã là một thể rồi; vấn đề vì sao hai con người lại có thần giao cách cảm với nhau cũng có thể giải quyết, vốn đã là một thể rồi; hiện tượng ngoại cảm có thể giải thích; ma quỷ, người ngoài hành tinh, đĩa bay, siêu tự nhiên, thậm chí quan hệ phi tuyến động lực đều có thể giải thích rõ ràng. Vì sao lại có thể giải thích rõ ràng? Bởi chúng ta chỉ nhìn thấy một phần, những thứ không nhìn thấy chính là bộ phận bị tô thành màu xanh. Nhận thức của những quan điểm trên tự thân đã vô cùng hạn chế. Hơn nữa, tất cả những điều chúng ta vừa nói đều do một loại vật chất cơ bản nhất tạo thành, gọi là hạt cơ bản cũng được, gọi là năng lượng cũng xong, hoặc đơn giản là hạt quark, dù sao nó cũng chỉ là loại vật chất đó thôi. Vậy là có thể tiến thêm một bước để kết luận, cái gọi là vật chất thật ra đều giống nhau. Trong cơ thể anh có vật chất của tổ tiên anh, cũng có vật chất của tổ tiên người khác, cũng bao gồm vật chất các đời sau của anh trong tương lai, cũng có vật chất của khủng long, sâu ba lá, cũng có vật chất của mặt trời hay những tồn tại ở hành tinh khác. Bên cạnh đó, nhìn ngược lại, tất cả những lý thuyết mơ hồ đưa ra ở trên đều đang chứng thực

https://thuviensach.vn những điều tôi nói là sự thật, chứ không giống những thứ siêu dây, vũ trụ song song kia, một vấn đề thôi cũng chẳng thể giải thích nổi.” Tôi: “Sao tôi lại ngửi thấy mùi phủ định thế giới vật chất?” Cô: “Trái lại, rõ ràng tôi đang khẳng định thế giới vật chất. Tuy nhiên, tôi cho rằng vật chất có điểm cuối. Chúng ta đang ra sức tìm kiếm ranh giới của vũ trụ, kỳ thực thứ chúng ta đang tìm kiếm không phải ranh giới của vũ trụ, mà là ranh giới của vật chất. Khi tìm thấy ranh giới của vũ trụ rồi, chúng ta sẽ tìm thấy điểm cuối của vật chất. Vũ trụ này chính là như vậy. Lại quay lại, nếu bắt buộc phải dùng đơn vị số lượng, vậy tất cả các vũ trụ, các nhân quả, tất cả trên dưới trái phải trước sau, tất cả anh tôi người khác, toàn bộ đều là một, giống như một miếng thạch to vậy, không có bất cứ khác biệt nào.” Tôi: “Là quan niệm về số mệnh sao? Cá nhân không có năng lực thay đổi điều gì, sớm đã được định trước rồi?” Cô: “Anh quên rồi sao? Thứ tôi nói đến không chỉ là một kiểu quá khứ, hiện tại, tương lai liên kết nhau, mà bao gồm vô số loại quá khứ, hiện tại, tương lai khác nữa. Anh có thể thay đổi hoặc có lựa chọn mới, nhưng chắc chắn anh vẫn nằm trong miếng thạch này, vẫn ở trong vật chất.” Tôi: “Vậy vấn đề thay đổi thì sao? Làm sao để có thể thay đổi?” Cô: “Đây chính là điều ban đầu chúng ta đã nói. Vẫn dùng miếng thạch để so sánh nhé, trong miếng thạch to đó, sẽ có rất nhiều rất nhiều những bọt khí vô cùng nhỏ bé, những bọt khí đó không thuộc vật chất thì thuộc cái gì?” Cô ấy vươn người: “Mệt quá, tôi không hay tùy tiện nói với

https://thuviensach.vn người khác những điều này đâu, tôi sợ dẫn đến phiền phức, kết quả vẫn dẫn đến phiền phức, hai bác sĩ tâm thần đã trở thành người theo đuổi tôi rồi. Vì vậy, bây giờ những người đó hạn chế các hoạt động của tôi, ngoại trừ đi làm, chỉ có thể ở trong nhà, không được đi đâu cả.” Tôi: “Những người đó? Ai?” Cô: “Những người trong bệnh viện, nói tôi là mối nguy hiểm.” Tôi: “… Được rồi, cô đích thực rất nguy hiểm. Bố mẹ của cô thì sao? Tin những điều này không?” Cô ấy không trực tiếp trả lời: “Bố tôi tin một phần, còn mẹ tôi cho rằng tôi bị điên. Ngày kia anh có rảnh không?” Tôi: “Ý? Còn có tập trước tập sau nữa à? Bây giờ cô nói với tôi luôn đi. Bọt khí, điểm cuối của vật chất là như thế nào?” Cô ấy bình tĩnh nhấn mạnh: “Tôi mệt rồi, buổi chiều ngày kia tôi có thời gian, bây giờ không muốn nói nữa.” Ngày hôm sau tôi không làm được gì cả, chỉ điên cuồng tìm tư liệu, tôi định tìm ra vấn đề để lật đổ hoặc chất vấn quan điểm về vật chất của cô ấy. Nhưng tôi phát hiện ra, tất cả những sự việc giải thích không rõ ràng hình như đều có thể dùng quan điểm của cô để giải thích, hoặc đang chứng minh cô ấy nói đúng. Điều này khiến tôi suy sụp, tôi vẫn chưa dám xác định liệu đó có phải sự thật tôi cần tìm hay không. Nhưng nếu đó là sự thật, tôi nhất định phải có đủ niềm tin mới xác nhận được, nếu không tôi sẽ đứng ngồi không yên, trằn trọc mất ngủ. Tôi rất mong đợi đến ngày kia, mong đợi được hiểu thêm về thế

https://thuviensach.vn giới bên ngoài miếng thạch to đó.

https://thuviensach.vn Thế giới thạch Chương sau: Tấm màn sân khấu “Tôi không rõ đa số mọi người sau khi chịu chấn động vì tiếp nhận thế giới quan hoàn toàn mới sẽ có phản ứng và cảm xúc như thế nào. Tuy nhiên, tôi có thể tưởng tượng đại khái, chẳng hạn kinh sợ, phẫn nộ, khinh thường, châm biếm, chửi bới, không hiểu, nghi ngờ, tán tụng, bi ai, chất vấn. Có thể còn nhiều hơn nữa, phải không? Tôi thuộc kiểu chất vấn. Điều này không có nghĩa tôi không tin, mà là cần một quá trình nhận thức. Đương nhiên, nếu có thể đưa ra một ví dụ trực quan nhất, chắc chắn sẽ khiến người khác tin phục. Đây cũng là nguyên nhân vì sao ảo thuật gia ngày xưa lại được gọi là pháp sư, có cơ hội phục vụ trong hoàng gia.” “Nhưng ảo thuật suy cho cùng vẫn là ảo thuật. Khi khoa học kỹ thuật phát triển đến mức có thể phơi bày sự thật đằng sau, bất kể đó là hóa học, vật lý hay thủ thuật, nó cũng sẽ bị coi nhẹ. Vì vậy, chúng ta không thể trách cứ ảo thuật gia vì đã giấu đi sự thật phía sau bức màn.” “Vậy nếu có màn ảo thuật vĩnh viễn không có lời giải đáp thì sao? Ảo thuật gia đã không còn trên đời, lại chẳng ai biết những màn biểu diễn ảo thuật đó được thực hiện thế nào, không ai rõ chân

https://thuviensach.vn tướng, dùng vô số phương pháp và kỹ thuật hiện đại cũng không thể tái hiện lại, vậy thì màn ảo thuật đó có phải sẽ trở thành huyền thoại? Hay màn ảo thuật đó sẽ hoàn toàn bị phủ định, đó chỉ là truyện cổ tích mà thôi.” “Dựa theo tình trạng hiện tại, khả năng bị phủ định là lớn nhất. Bởi vì đây là thế giới vật chất.” Đoạn nói chuyện trên là vào lần thứ hai tôi gặp cô ấy. Trước khi đi, tôi đã dùng hơn một tiếng đồng hồ để nghe lại những phần trọng điểm trong bản ghi âm của lần gặp thứ nhất. Vừa vào cửa, tôi phát hiện bản thân đang hít thở sâu, điều chỉnh nhịp tim. Điều này khiến tôi có