phần của cuộc thí nghiệm. 425 Phương pháp duy nhất để tiên đoán là dựa theo phép Thống kê để tìm xác xuất mà hạt điện có thể xảy ra. Nhà bác học Einstein bác bỏ khoa Vật lý nguyên lượng bằng câu châm biếm nổi tiếng rằng, “Thượng Đế không chơi xí ngầu.” Các nhà vật lý ngày nay nói rằng Thượng Đế không những chơi xí ngầu mà còn dấu đi nữa để cho ta phải đi tìm. 426 Lượng tử - quanta – nghĩa là năng lượng không phát ra một cách liên tục, mà mỗi lần với một lượng nhất định nào đó. 427 Newton đã đưa ra giả thuyết rằng ánh sáng được hợp bởi những hạt nhỏ gọi là photon. Sau đó Thomas Young chứng minh được rằng ánh sáng là những làn sóng. Năm 1905 Einstein dựa vào thí nghiệm của Max Plank lại cho rằng ánh sáng hợp bởi những hạt
Vượt Qua, Vượt Qua 277 được. Điều đó tương tự như nói rằng một cái gì đó vừa là đường thẳng vừa một điểm, cùng một lúc; điều đó phi logic. Làm sao một cái gì đó lại có thể vừa là một điểm, vừa là đường thẳng được? Hoặc nó là đường thẳng, hoặc nó là điểm chứ. 428 Nhưng bây giờ các nhà vật lý đang bắt đầu có những thoáng nhìn về cốt lõi bên trong nhất của vật chất. Qua một tiến trình rất quanh co, họ đang gặp phải một trong những yếu tố lớn nhất của cuộc sống: tự do.429 Nhưng trong địa cầu, tự do không hiện hữu. Nó là sushupti. Từ sushupti nghĩa là ngủ tuyệt đối – ngay cả một chút mơ mộng cũng không có. Đá không mơ, không thể mơ được. Chúng phải có thêm chút ít tâm thức mới mơ được. Đá chỉ nằm trơ ra đó, không có cá tính, không có linh hồn - ít nhất không có về mặt thực tế. Nó cũng không thể mơ; giấc ngủ của nó không bị quấy rối. Ngày, đêm, năm này qua năm khác, nó vẫn tiếp tục ngủ. Hàng ngàn năm nó đã ngủ, và trong hàng ngàn năm nữa nó sẽ còn ngủ tiếp. Thậm chí không một giấc mơ nào quấy rối nó được. Yoga cũng chia tâm thức thành bốn giai đoạn.430 Chúng có liên hệ mật thiết với cách phân chia của Chardin. Giai đoạn thứ nhất là sushupti, ngủ say. Địa cầu tương ứng với sushupti. Địa cầu giống cái chết nhiều hơn cái sống. điện. Ngày nay không ai có thể chối cãi được là ánh sáng vừa là hạt, vừa là sóng – hoàn toàn mâu thuẫn, nhưng thực tại là như vậy. 428 Điều này mâu thuẫn với quy tắc triệt tam của lý luận hình thức. 429 Những nhà bác học kể từ Einstein trở về trước không thể chấp nhận được rằng một hạt điện có tự do nào đó. Và những nhà tâm lý như Pavlo, Freud, B.F Skinner cũng đều cho rằng con người hoàn toàn không có tự do. 430 Bốn trạng thái của tâm thức gồm có: Sushupti (ngủ), swabana (mơ), jagriti (thức), và trạng thái thứ tư là turiya. Khi đạt được turiya, bạn trở thành một vị Phật.
278 Bát Nhã Tâm Kinh Đó là lý do tại sao vật chất dường như chết. Không phải vậy đâu. Nó đang đợi cho cuộc sống trỗi dạy, nó giống như hạt mầm. Nó dường như chết. Nó đang đợi đến thời điểm của nó để bùng nổ vào cuộc sống. Nhưng ngay bây giờ thì nó chết. Không có tâm trí. Hãy nhớ, trong giai đoạn cuối cùng, cũng sẽ không có tâm trí lần nữa. Một vị Phật ở trong trạng thái tâm không, còn tảng đá cũng ở trong trạng thái tâm không. Do đó ý nghĩa của tượng đá: sự gặp gỡ của hai cái đối cực. Nói rằng, “hòn đá đang trong trạng thái tâm không” là nói rằng đá còn ở dưới tâm trí. Phật ở trạng thái tâm không: điều đó nghĩa là Phật đã vượt ra ngoài tâm trí. Có một sự tương đồng, cũng hệt như sự tương đồng giữa một đứa trẻ và một vị thánh.431 Đứa trẻ ở dưới mức tâm trí, còn vị thánh đã vượt ra ngoài tâm trí. Hòn đá sẽ phải trải qua mọi rối loạn của cuộc sống mà Phật đã đi qua. Ngài đã vượt qua, vượt qua và vượt ra ngoài, hoàn toàn ra ngoài. Nhưng có một sự tương đồng: một lần nữa Ngài hiện hữu trong trạng thái tâm không. Ngài đã tỉnh thức một cách trọn vẹn đến độ chẳng cần đến tâm trí nữa. Đá thì vô ý thức đến nỗi tâm trí không thể có được. Vô thức của đá là tuyệt đối, do đó tâm trí không thể có được. Tâm thức của Phật là tuyệt đối nên không cần đến tâm trí. Hãy để tôi giải thích rõ hơn nữa. Đó là một trong những điều quan trọng nhất cần phải học, cần phải hiểu. Cần phải có tâm trí bởi vì bạn không thực sự có ý thức. Nếu bạn thực sự có ý thức thì có trực giác, không cần suy nghĩ. Thế thì bạn hành động qua trực giác đó, không phải từ tâm trí. Thế thì không cần đến tâm trí. Khi bạn nhìn thấu suốt một sự việc, chính sự thấu suốt đó trở thành hành động của bạn. Chẳng hạn, bạn đang trong nhà và nhà bốc cháy. Bạn thấy nhà cháy - đấy không phải là một suy nghĩ. Bạn thấy rõ ràng, và bạn nhảy ra ngoài. Bạn không chờ đợi, không 431 Chúa Giê-Su nói, “nếu các ngươi không nên như con trẻ thì không vào được nước trời.”
Vượt Qua, Vượt Qua 279 đắn đo, không nghiền ngẫm. Bạn không tìm tòi, không tra cứu sách báo, không phải tìm cố vấn về việc phải làm. Bạn đang đi dạo buổi tối, và ngay bên đường bạn thấy một con rắn. Bạn nhảy nhổm lên! Chưa kịp suy nghĩ bạn đã nhảy rồi. Không phải suy nghĩ làm bạn nhảy; đấy là từ trực giác. Nguy hiểm lớn đang rình rập - chính nguy hiểm làm bạn sống động, mãnh liệt, ý thức. Và từ ý thức mà bạn nhảy. Đấy là cái nhảy của tâm không. Nhưng những khoảnh khắc này rất hiếm hoi trong cuộc sống của bạn vì bạn chưa sẵn sàng sống với tâm thức của mình một cách mãnh liệt, toàn bộ. Với Phật, đó là cách thức thông thường của Ngài. Ngài sống toàn bộ đến nỗi tâm trí chẳng được dùng đến, chẳng được hỏi tới. Cầu thứ nhất, địa cầu, là địa hạt của tâm không. Hiển nhiên là không có cái ta bởi vì không có tâm trí nên cái ta không thể hiện hữu được. Và cầu thứ tư cũng không có cái ta - bởi vì không có tâm trí thì sao cái ta hiện hữu được? Tâm trí cần một trung tâm để vận hành, do đó nó tạo ra bản ngã, cái ta. Tâm trí phải nắm sự kiểm soát; nó phải theo một khuôn mẫu nào đó, trật tự nào đó. Nó phải cố gắng để tồn tại. Để tồn tại nó tạo ra một trung tâm bởi vì chỉ qua trung tâm ấy nó mới có thể giữ được sự kiểm soát. Không có trung tâm đó, nó sẽ không thể nào kiểm soát được. Cho nên một khi tâm trí xuất hiện, bản ngã cũng theo chân. Chẳng chóng thì chầy tâm trí sẽ cần tới bản ngã. Không có bản ngã, tâm trí không thể nào vận hành được. Nếu không, ai sẽ kiểm soát, ai sẽ quản lý, ai sẽ lèo lái, ai sẽ hoạch định, ai sẽ mơ mộng, ai sẽ phóng họa? Và ai sẽ ở đó để được coi như một thực thể thường hằng? - bởi vì tâm trí thay đổi thường xuyên. Ý tưởng nọ nối tiếp ý tưởng kia... đó là một diễn hành của ý nghĩ. Bạn sẽ lạc lối nếu không có bản ngã: bạn sẽ không biết bạn là ai, và bạn đang đi đâu, và vì cái gì. Trong địa cầu không có tâm trí, không cái ta, và không thời gian. Nó nằm dưới thời gian. Thời gian chưa đi vào. Đá không biết tới quá khứ, hiện tại, tương lai. Và
280 Bát Nhã Tâm Kinh đấy cũng là trường hợp của Phật. Ngài cũng vượt ra ngoài thời gian. Ngài không biết quá khứ, hiện tại, tương lai. Ngài sống trong vĩnh hằng. Thực ra, đó mới là ý nghĩa thực của sự hiện hữu trong hiện tại. Hiện hữu trong hiện tại không phải là cái không gian nằm giữa quá khứ và tương lai. Đó là ý nghĩa của từ điển: khoảng giữa quá khứ và tương lai được gọi là hiện tại. Nhưng đấy không phải là hiện tại. Vậy hiện tại gì vậy? Chưa kịp nói nó là hiện tại, nó đã trở thành quá khứ rồi; nó không còn tồn tại nữa. Khoảnh khắc này, nếu bạn gọi nó là ‘hiện tại’, cái khoảnh khắc mà bạn gọi nó là ‘hiện tại’ ấy đã trôi vào quá khứ rồi; nó không còn là hiện tại nữa. Và cái khoảnh khắc mà bạn gọi là ‘tương lai’ - cái khoảnh khắc bạn gọi nó là ‘tương lai’ đã thành hiện tại và đang tiến vào quá khứ. Hiện tại này không phải là hiện tại thực sự. Cái hiện tại nằm giữa quá khứ và tương lai chỉ là một