9
Đêm nay nó sẽ cần ai đó để đánh
Những người hâm mộ thể thao đều biết một trận đấu không chỉ được định đoạt bởi những gì diễn ra, mà còn bởi những điều không xảy ra. Cú dứt điểm đập cột, trọng tài thổi phạt sai, đường chuyền lạc địa chỉ. Mọi cuộc bàn luận về thể thao sớm muộn đều trở thành một ngàn cái “nếu như” và hàng vạn cái “giá như”. Cuộc sống của một số người cũng rơi vào bế tắc theo cùng một kiểu, từ năm này sang năm khác cùng một câu chuyện được lặp đi lặp lại với những con người xa lạ tại một quầy bar ngày càng vắng vẻ: một mối quan hệ sụp đổ, một đối tác kinh doanh gian trá, một vụ sa thải bất công, lũ con cái vô ơn, một tai nạn, một vụ ly hôn. Một lý do duy nhất vì sao mọi chuyện chìm vào địa ngục.
Khi đã rơi xuống đáy, tất cả mọi người đều có một thứ gì đó để nói về cuộc sống mà họ đáng lẽ phải đạt được. Các thành phố và thị trấn cũng tương tự như vậy. Thế nên nếu muốn hiểu những câu chuyện lớn của chúng, trước tiên bạn phải nghe những câu chuyện nhỏ hơn.
Tòa nhà hội đồng gần như bỏ không sau ngày Hạ chí do các chính trị gia đi nghỉ hoặc dành thời gian cho công việc thường ngày của họ. Nếu bạn muốn hiểu cách thức hoạt động của hội đồng địa phương, đây chính là nơi bạn nên bắt đầu: làm chính trị ở đây là một công việc bán thời gian, và mức lương vài ngàn krona mỗi tháng gần như biến nó thành một hoạt động thiện nguyện, nếu ta so với tổng số giờ làm việc. Do vậy, hầu hết ủy viên hội đồng đều là người làm công ăn lương nơi khác, hoặc có cơ sở kinh doanh riêng. Điều này đồng nghĩa họ cũng có các khách hàng, nhà cung cấp, sếp và đồng nghiệp. Tất nhiên, rất khó để khẳng định rằng bạn “độc lập” giữa những mối quan hệ như vậy, nhưng chẳng có cá nhân nào là một hòn đảo cả, đặc biệt là ở trong khu rừng này.
Một ủy viên hội đồng duy nhất tiếp tục làm việc mười tám tiếng mỗi ngày trong tòa nhà suốt mùa hè, dù chẳng mắc nợ bất cứ điều gì với bất kỳ ai tại đây. Người này có tên là Richard Theo. Đóng bộ com lê đen, Richard Theo đang ngồi trong phòng làm việc của mình và gọi hàng loạt cuộc điện thoại. Bị một số người căm ghét và nhiều người khác kiêng dè, chẳng bao lâu nữa y sẽ thay đổi số phận của một câu lạc bộ khúc côn cầu và hai thị trấn.
Vài ngày mưa tiếp nối đã biến Beartown thành một nơi khác: thị trấn không quen với mưa bằng tuyết. Mọi người phải ở trong nhà, trầm lặng và khó chịu hơn bình thường.
Chiếc xe Jeep chạy trên lớp bùn lầy vào trong rừng, trước khi dừng lại phía bên ngoài một gara nằm cạnh một ngôi nhà trông có vẻ xoàng xĩnh. Những chiếc xe hơi nằm chen chúc trên cỏ, chờ được sửa chữa. Một trong số đó khó tránh khỏi việc này: phần mui của nó có một chiếc rìu cắm vào.
Người lạ trông thấy một thanh niên mười tám tuổi với nắm tay to bằng chú lợn con nhảy lên chiếc xe rồi kéo lưỡi rìu ra khỏi lớp kim loại. Cơ bắp ở vai cậu ta căng đến nỗi tưởng như cổ cậu ta sắp rụt xuống tận bụng.
Một người đàn ông trạc tứ tuần có vóc dáng thô kệch, giống cậu thanh niên đến nỗi chẳng cần đến test ADN chứng nhận huyết thống, tiến lại chỗ chiếc xe Jeep và gõ vào kính cửa sổ.
– Lốp hả? - Anh làu bàu.
Người lạ quay kính xe xuống và bối rối hỏi lại:
– Lốp gì?
Người đàn ông đá vào bánh trước.
– Cũ lắm rồi, gai lốp mòn nhẵn như mặt đĩa than. Không phải cần thay sao?
– Ờ.
– Ờ? Thế tóm lại là có thay lốp mới hay không?
– Có. - Người lạ nhún vai như thể vừa được hỏi xem có cần thêm xốt cà chua vào chiếc burger của mình không.
Người đàn ông lẩm bẩm gì đó không rõ trước khi gọi to:
– Bobo! Mình có lốp mới cho loại xe này không?
Rõ ràng người lạ không đến để thay lốp, mà để xem giò xem cẳng một cầu thủ hậu vệ. Nhưng nếu cần phải thay lốp mới thì cứ thay thôi. Thế nên người lạ đưa mắt quan sát thanh niên mười tám tuổi vừa mới rút chiếc rìu chẳng khác nào vua Arthur ban nãy. Cậu ta biến vào trong xưởng sửa chữa, nơi không có nổi một tấm ảnh phụ nữ khêu gợi nào trên tường. Điều này khiến người lạ kết luận rằng trong nhà hẳn phải có một phụ nữ mà hai bố con không muốn gây sự. Tuy nhiên, trên tường có nhiều ảnh chụp các đội khúc côn cầu, cũ lẫn mới.
Người lạ hất hàm về phía chúng và Bobo, lúc này đang khệ nệ quay lại với một chiếc lốp mỗi bên tay, rồi hỏi ông bố:
– Con trai anh, thằng bé chơi giỏi không?
Khuôn mặt người đàn ông bỗng sáng lên với vẻ tự hào mà bạn chỉ có nếu chính bạn cũng từng là một hậu vệ:
– Bobo hả? Giỏi chứ! Hậu vệ chắc chắn nhất thị trấn đấy!
Việc anh dùng chữ “chắc chắn” không làm người lạ ngạc nhiên, bởi cả ông bố lẫn thằng con đều cho cảm giác rằng họ là kiểu cầu thủ chỉ có thể trượt băng theo một hướng. Anh chìa một bàn tay lấm đầy dầu mỡ ra, và người lạ bắt tay với sự nhiệt tình tương tự như lúc bạn được mời cầm một con rắn.
– Mọi người gọi tôi là Ủn. - Ông bố nhoẻn cười.
– Còn tôi là Zackell. - Người lạ đáp.
Người lạ rời khỏi xưởng cùng những chiếc lốp xe đã qua sử dụng ở mức giá tốt hơn mức hợp lý một chút và một ghi chú mới trong tờ giấy: “Bobo. Nếu cậu ta có thể học cách trượt băng.”
Tờ giấy không chỉ là một danh sách. Nó là một đội hình.
Amat chạy một mình trên đường với chiếc áo đẫm mồ hôi cho đến khi mắt nhòa lệ và não không còn suy nghĩ.
Thẳng bé là một trong những cầu thủ khúc côn cầu xuất sắc nhất mà thị trấn này từng có, nhưng không ai nhận ra cho đến mùa xuân vừa rồi. Amat sống cùng mẹ trong một căn hộ chung cư vào loại rẻ nhất ở đầu cuối của khu Hạ, phía bắc Beartown. Nó luôn chơi bóng với những món trang bị đã qua sử dụng, và luôn được bảo là quá nhỏ con, nhưng không ai trượt nhanh bằng nó. “Kết liễu chúng đi!” là câu nói cửa miệng của bạn thân Amat thay cho lời chúc may mắn. Tốc độ là vũ khí của thằng bé.
Khúc côn cầu là môn thể thao của loài gấu tại đây, nhưng Amat đã tự dặn mình phải chơi như một chú sư tử. Môn thể thao này đã mở lối cho nó hòa nhập vào cộng đồng, và có thể cũng là tấm vé thoát thân của nó. Mẹ Amat làm công việc tạp vụ ở sân băng trong mùa đông và ở bệnh viện vào mùa hè. Thằng bé hi vọng một ngày kia nó sẽ chơi bóng chuyên nghiệp và đưa mẹ đi khỏi đây. Mùa xuân vừa rồi nó đã có một cơ hội cùng đội trẻ. Nó đã không bỏ lỡ. Nó đã cho mọi người trong thị trấn thấy mình là một người chiến thắng, và con đường tới với ước mơ của nó rộng mở thênh thang. Đó là ngày đẹp nhất và cũng là đêm tồi tệ nhất trong đời Amat. Sau trận đấu, thằng bé được mời tới một bữa tiệc mà Maya Andersson cũng tham dự, và thứ duy nhất Amat khao khát mạnh hơn cả việc chơi bóng là hôn cô gái.
Amat đã uống rượu, nhưng sẽ không bao giờ quên được các chi tiết khi nó lảo đảo qua những căn phòng đầy thiếu niên đang say túy lúy hoặc phê tới nóc, vừa hát vừa cười, bước lên lầu, và nghe thấy Maya kêu cứu. Amat đã mở một cánh cửa và bắt gặp vụ cưỡng hiếp.
Khi Kevin nhận ra Amat đã thấy, anh ta cùng với Wiliam Lyt và một vài cầu thủ khác trong đội trẻ đã đề nghị với nó mọi thứ mà thằng bé mơ tới - một chỗ trong đội trẻ, vị thế ngôi sao, một sự nghiệp - để đổi lấy sự im lặng. Bố của Kevin thì cho tiền Amat và hứa sẽ tìm cho mẹ nó một công việc tốt hơn. Nếu ai đó kết tội Amat vì đã cân nhắc lời đề nghị, thì người này hẳn đã sống một cuộc sống có quy tắc đạo đức đơn giản. Chuyện đó không bao giờ đơn giản. Đạo đức là một thứ xa xỉ.
Bố mẹ của Kevin và các nhà tài trợ của câu lạc bộ đã triệu tập một cuộc họp và cố ép bố Maya rời câu lạc bộ. Cuối cùng Amat xuất hiện tại cuộc họp, đứng trước toàn thể mọi người và thuật lại điều mà nó đã thấy Kevin làm. Giám đốc kỹ thuật của đội bóng đã vượt qua cuộc bỏ phiếu tín nhiệm và giữ được chiếc ghế của mình.
Sau đó thì sao? Lúc này Amat càng chạy nhanh hơn. Đôi chân nó đau nhức thêm, bởi vì chuyện quái gì đã diễn ra? Kevin không hề bị trừng trị. Maya không được đối xử công bằng, và Amat rời cuộc họp đó với hàng trăm kẻ thù. Lyt cùng đám bạn của anh ta đã tìm đến nó và đập nó nhừ tử. Nếu Bobo không đổi phe vào phút chót và bảo vệ Amat thì nó đã chết chắc.
Giờ đây cả Amat lẫn Bobo đều không được đón chào tại câu lạc bộ khúc côn cầu Hed. Amat là một kẻ gian lận, còn Bobo là đứa phản bội. Thế còn câu lạc bộ Beartown? Chẳng bao lâu nữa nó sẽ không còn tồn tại. Amat đang trên đường trở thành một người ngồi ở quầy bar trong bao mươi năm nữa để kể câu chuyện đầy những “nếu như” và “giá như”. Thằng bé đã từng thấy những người như thế ở sân trượt băng, những người đàn ông tàn tạ với bộ râu ba ngày không cạo và bộ dạng bốn ngày say khướt. Những người mà cuộc đời đã lên đến đỉnh cao vào lúc họ hãy còn là một thiếu niên.
Amat có thể chuyển lên chơi chuyên nghiệp, cuộc đời của nó có thể thay đổi, nhưng thay vào đó, nó đang trên đường trở thành một kẻ hết thời vào tuổi mười sáu.
Mải tập trung vào những suy nghĩ trong đầu, Amat thậm chí không nhận thấy chiếc xe Jeep phía sau. Khi chiếc xe vượt lên trước, Amat không hề biết rằng mình đã bị bám đuôi trong suốt nhiều phút qua, và người lạ cầm lái có thể ghi nhận khoảng cách giữa thằng bé với Beartown cùng tốc độ chạy rất cao của nó. Người lạ viết vào trong tờ giấy: “Amat. Nếu tim cậu ta cũng lớn như hai lá phổi.”
Benji ngồi tựa lưng vào tấm bia mộ của bố. Cơ thể nó đầy moonshine và cỏ. Hai thứ đó kết hợp với nhau có tác dụng như một loại cầu dao. Nó đã sập nguồn. Hết chịu đựng nổi rồi.
Benji có ba người chị gái, và bạn có thể phân biệt họ chỉ bằng cách nhắc đến tên của thằng bé. Gaby đã có con và thường đọc truyện cho chúng nghe trước giờ đi ngủ, lên giường sớm vào các buổi tối thứ Sáu, đồng thời vẫn còn xem truyền hình trên ti vi thay vì màn hình máy tính. Katia là một người pha chế của quán Nhà Kho tại Hed. Cô dành các buổi tối thứ Sáu cho việc rót bia và lùa những gã say rượu nặng ngót nghét một tạ qua cửa khi họ cố gắng bẻ răng của những tên bợm nặng hàng tạ khác. Adri là chị cả. Cô sống một mình tại trại chó giống nằm phía ngoài Beartown, săn thú, bắt cá và thích những người biết ngậm miệng. Nếu bạn nói ra cái tên “Benji”, Gaby sẽ thốt lên đầy lo lắng: “Chuyện gì đã xảy ra với thằng bé?” trong khi Katia thở dài lẩm bẩm “Nó lại bày trò gì rồi?” Còn Adri sẽ ghì bạn vào tường và chất vấn: “Muốn gì ở em trai tôi?” Gaby lo lắng, Katia giải quyết rắc rối, Adri bảo vệ: đó là sự phân chia trách nhiệm của ba cô chị kể từ khi bố họ xách súng vào rừng. Cả ba đều hiểu họ không thể dạy dỗ một trái tim như của Benji, nhưng có thể thuần hóa nó. Thế nên khi Benji sống như một kẻ lang thang, thỉnh thoảng ngủ lại nhà, thỉnh thoảng vào rừng, thỉnh thoảng dạt sang nhà của các cô chị gái, họ tự động nhập vai của mình. Nếu thằng bé ở nhà Gaby, cô sẽ thức giấc trong đêm để kiểm tra xem nó có còn thở hay không, dù bây giờ Benji đã là một thanh niên mười tám tuổi. Khi nó sang chơi với Katia, cô sẽ nuông chiều và bỏ qua cho những lỗi lầm của thằng bé, vì không muốn nó ngừng đến thăm mình cùng với các rắc rối. Và khi Benji lưu lại ở trại chó của Adri, cô sẽ đi ngủ với chìa khóa tủ súng cất dưới gối. Để bảo đảm cậu em trai nhỏ không làm điều tương tự như bố họ từng làm.
Luôn có những người lớn trong thị trấn cho rằng Benji là một kẻ nổi loạn. Các chị gái của thằng bé thì thấy điều ngược lại mới đúng. Benji đã trở thành chính con người mà tất cả muốn nó trở thành, bởi vì một thiếu niên mang trong mình một bí mật lớn lao sẽ nhanh chóng hiểu được rằng đôi khi chỗ tốt nhất để che giấu nó là nơi mà mọi người có thể nhìn thấy.
Từ hồi còn bé Benji đã là người đầu tiên nhận ra Kevin có tố chất ngôi sao. Tại Beartown các cầu thủ như vậy được gọi là “cây anh đào”. Do vậy Benji luôn tìm cách cho Kevin có đủ khoảng không trên băng để nở hoa. Benji có thể đánh nhau và lì đòn đến nỗi những người đàn ông trên khán đài từng phải thốt lên: “Một người chơi khúc côn cầu thực thụ. Đây không phải là môn thể thao dành cho những kẻ bịp bợm và yếu đuối, nó dành cho những người như Benji!” Thằng bé càng chiến đấu, họ càng nghĩ rằng mình hiểu nó rõ hơn. Cho đến khi nó trở thành người mà họ muốn.
Giờ Benji đã mười tám tuổi. Nó đứng dậy rồi cúi xuống tấm bia mộ, hôn vào dòng tên của bố. Sau đó thằng bé lùi lại một bước, siết nắm đấm chặt hết mức có thể và dồn toàn lực đấm vào cùng một chỗ. Máu chảy ròng ròng từ tay Benji trong lúc nó băng rừng đi về phía Hed. Ngày mai là sinh nhật của ông Alain Ovich, và đây là lần đầu tiên Benji kỷ niệm ngày này mà không có Kevin. Đêm nay nó sẽ cần ai đó để đánh.
Thằng bé không nhìn thấy chiếc Jeep đậu dưới một cái cây. Người lạ bước qua màn mưa đến chỗ ngôi mộ, quan sát dòng tên khắc trên đá, rồi quay trở vào trong xe. Cây bút hí hoáy viết mấy chữ lên tờ giấy: “Ovich. Nếu cậu ta muốn chơi.”
Benji. Amat. Bobo. Trong mọi câu chuyện lớn đều có nhiều câu chuyện nhỏ. Trong khi ba chàng trai Beartown tin rằng mình sắp sửa mất câu lạc bộ, một người lạ đã bắt đầu xây dựng một đội bóng với họ.
Chính trị gia Richard Theo đang ngồi một mình trong tòa nhà hội đồng khi màn đêm buông xuống. Y trông trẻ hơn so với tuổi bốn mươi của mình, một dị biệt di truyền mà y từng căm ghét mỗi khi sốt ruột săm soi cặp tinh hoàn nhẵn thín của mình và chờ đợi tuổi dậy thì xuất hiện, nhưng giờ y thấy sung sướng khi những người cùng lứa nhổ từng cọng râu bạc và nguyền rủa luật hấp dẫn mỗi khi đi tiểu. Theo đang mặc một bộ com lê. Các đồng nghiệp của y cùng lắm là mặc quần jean và áo khoác, vì vậy y thường bị chế giễu vì “trông như một bộ trưởng của chính phủ dù chỉ là một gã vô danh tỉnh lẻ”. Điều đó không làm Theo bực bội. Y không ăn mặc cho công việc mình có, mà cho công việc mình muốn.
Theo lớn lên ở Beartown nhưng chưa bao giờ là một trong những đứa trẻ nổi tiếng, cũng chưa từng chơi khúc côn cầu. Y du học trong sự thờ ơ của mọi người. Làm việc cho một ngân hàng ở London, y mất hút nhiều năm trước khi đột ngột trở về nhà cùng những bộ com lê đắt tiền và một loạt tham vọng chính trị. Y tham gia đảng chính trị nhỏ nhất trong khu vực. Nó không còn là nhỏ nhất nữa.
Cách đây không lâu, Theo là gương mặt mà đám bạn học ngày xưa sẽ không nhớ nổi tên khi xem lại các bức ảnh cũ, nhưng điều đó đã thay đổi khi tờ báo địa phương đưa tin về hoạt động chính trị của y theo hướng tiêu cực. Họ biết tên y theo cách nào không quan trọng. Miễn là họ biết. Mọi quan điểm đều có thể thay đổi.
Theo không có mặt tại cuộc họp mà Peter được thông báo về số phận câu lạc bộ khúc côn cầu Beartown, bởi y không thuộc về giới cầm quyền. Tất cả các hội đồng đều có một nhóm tinh hoa quyền lực chính trị mà bạn thuộc về hoặc không, và giới cầm quyền ở đây đã quyết định khép cửa với Theo. Tất nhiên họ bảo nguyên nhân nằm ở quan điểm chính trị khác biệt của y, nhưng Theo tin rằng sự thật là họ sợ mình. Y có thể lôi kéo người khác về phe mình. Họ gọi y là “người theo chủ nghĩa dân túy”, nhưng điểm khác biệt duy nhất giữa Theo và các chính trị gia khác là y không cần những lá cờ: bọn họ có văn phòng nằm trên tầng cao nhất của tòa nhà hội đồng và chơi gôn với các lãnh đạo doanh nghiệp, trong khi văn phòng của Richard Theo nằm ở tầng trệt. Y thu thập thông tin từ những người bị mất việc làm thay vì từ những người sa thải họ, từ những người tức giận thay vì những người vui vẻ, vì vậy y không cần những lá cờ nói cho mình biết gió đang thổi chiều nào. Khi tất cả các chính trị gia khác đang chạy theo cùng một hướng, những người như Richard Theo sẽ đi theo con đường ngược lại. Và đôi khi đó là cách những người như y giành chiến thắng.
Cửa phòng làm việc của Richard Theo vang lên một tiếng gõ. Đã muộn, không ai trông thấy người lạ đến.
– Sao cậu đến muộn thế này! Thế nào, cậu suy nghĩ kỹ chưa? Có định nhận công việc hay không? - Richard Theo hỏi thẳng không rào đón.
Zackell đứng trên ngưỡng cửa với mảnh giấy viết những cái tên cầu thủ trong túi, và đưa ra câu trả lời một cách lãnh đạm đến độ khó mà xác định được đó là do thiếu nhiệt tình với công việc hay với cuộc sống nói chung:
– Lúc gọi cho tôi, anh đã đề nghị tôi làm huấn luyện viên đội A của câu lạc bộ Beartown. Nhưng câu lạc bộ đang trên bờ vực phá sản. Và cho dù không phá sản thì nó cũng đã có một huấn luyện viên. Ngay cả nếu như nó không có huấn luyện viên thì anh vẫn là một chính trị gia chứ không phải giám đốc kỹ thuật của câu lạc bộ. Thế nên trừ phi tôi nhầm lẫn nghiêm trọng về quy trình dân chủ, việc anh đề nghị chiếc ghế huấn luyện viên với tôi cũng chẳng khác nào anh hứa tặng tôi một con kỳ lân.
– Và... - Richard Theo đáp gọn lỏn.
– Tình cờ tôi là người mê kỳ lân. - Zackell thừa nhận theo cách khiến người nghe khó mà biết được câu nói đó là đùa giỡn hay nghiêm túc.
Theo nghiêng đầu.
– Cà phê không?
– Tôi không uống cà phê. Tôi không thích đồ uống nóng.
Theo rụt người lại như thể đang né tránh một lưỡi dao.
– Không uống cà phê thì khó mà hòa nhập được với thị trấn này đấy!
– Đó không phải là điều độc đáo duy nhất của nó. - Zackell đáp.
– Cậu thật kỳ lạ! - Theo chậc lưỡi.
– Câu này tôi cũng từng nghe rồi.
Theo vỗ tay xuống bàn rồi vui vẻ đứng dậy.
– Tôi thích như thế! Truyền thông cũng sẽ thích! Ghế huấn luyện viên chính thức được chuyển giao! Hãy để tôi lo liệu với tay giám đốc kỹ thuật. Tôi đang rất trông đợi vào sự hợp tác của hai chúng ta.
Nom Theo như đang nghĩ đến việc đập tay. Zackell thì thể hiện một cách rõ ràng rằng chuyện đó sẽ không xảy ra.
– Tôi tuyệt đối mong rằng chúng ta sẽ không bao giờ phải “hợp tác” với nhau. Tôi đến đây vì khúc côn cầu, không phải vì chính trị.
Theo vui vẻ dang hai tay ra.
– Tôi ghét khúc côn cầu, cậu cứ giữ món đó cho riêng mình đi nhé!
Bàn tay của Zackell ấn sâu vào trong túi chiếc áo gió thể thao.
– Đối với một người ghét khúc côn cầu thì hình như anh can dự vào đó hơi nhiều.
Đôi mắt Theo nheo lại một cách thích thú.
– Bởi vì khi tất cả mọi người chạy theo cùng một hướng, tôi sẽ đi hướng ngược lại, Zackell à. Đó là cách tôi chiến thắng.