phần lớn các cuộc chiến thực tế diễn ra trên mặt đất. Nhưng hãy nhớ điểm mấu chốt: Hình thức tự vệ đầu tiên chính là trốn thoát - vâng, chính là bỏ chạy. Nếu bạn bị khống chế bởi một người hoặc một nhóm người, điều tốt nhất bạn có thể làm là bỏ chạy, cố gắng tránh gây xung đột. Điều này tương đối dễ dàng khi ai đó cố ý gây hấn bằng việc đấm hay đá. Họ không kiểm soát bạn. Vì vậy, chỉ cần chạy trốn, bạn đã thắng rồi.
Vấn đề cần quan tâm là khi có ai đó đã tóm được bạn. Giờ đây họ đã ngăn chặn kế tự vệ đầu tiên của bạn - Chạy. Ngay khi ai đó giữ được bạn và bạn rơi vào tình thế phải đối đầu, trọng tâm của jiujitsu Brazil là sử dụng các kỹ thuật để giúp bạn thoát khỏi nắm tay của đối thủ và chạy. Thông thường, để hạn chế việc bạn chạy thoát, kẻ tấn công thường đè bạn xuống đất. Khi điều này xảy ra, khả năng phản kháng của võ sinh không phải là để giữ thế chủ động trong trận đấu mà là để đứng lên và tránh xa kẻ tấn công. Mục tiêu đầu tiên của một học sinh vỡ lòng môn jiu-jitsu không phải là tấn công và đè người khác xuống đất, mà chính là đứng lên và chạy thoát. Đây là một nét riêng quan trọng, giúp phân biệt môn đồ thực sự của jiu-jitsu với những người tin rằng mục tiêu tự vệ trong jiujitsu là hạ gục kẻ thù. Quan điểm này không chính xác. Mục tiêu thực sự của môn võ này chính là trốn thoát. Khi xem đi xem lại những trận đấu võ đường phố, chúng ta thường rút ra kết luận là một người cần phải được chuẩn bị kỹ càng mới thắng được. Việc không luyện tập jiu-jitsu vì bạn không muốn lăn lộn trên mặt đất cũng giống như việc không học bơi vì bạn không muốn xuống nước vậy. Thật vô nghĩa. Cách an toàn nhất để đối phó với nước là hãy thoải mái vùng vẫy ở dưới nước, cũng như thoải mái lăn lộn trên mặt đất là cách tốt nhất để đối phó với những tình huống bất ngờ trong cuộc sống.
… Tôi khuyên bạn nên bắt đầu học jiu-jitsu Brazil còn vì một lý do khác. Bởi vì nó là dạng phức tạp nhất của võ thuật. Mặc dù môn này có một số bước di chuyển cơ bản và tư thế nhất định, nhưng đồng thời cũng có một lượng vô hạn các động tác trên cả cơ bản, cũng như nhiều động tác hơn nữa, được phát triển và sáng tạo liên tục từng ngày. Do khả năng phát triển không ngừng nghỉ này, jiu-jitsu trở thành bộ môn tác động nhiều nhất đến võ thuật. Nó tạo ra sự kích thích tinh thần đến mức đáng kinh ngạc cùng những thách thức không ngừng, buộc ta học hỏi, phát triển và cải tiến liên tục. Jiu-jitsu không bao giờ lạc hậu và lỗi thời cả. Môn võ thuật tiếp theo tôi khuyên bạn nên học là đấm bốc (boxing). Đấm bốc là môn võ mang đến hiệu quả vô cùng nổi bật dù bản thân nó tương đối đơn giản: Chỉ có hai thứ vũ khí – tay trái và tay phải. Nhưng hai loại vũ khí này có thể tạo ra lợi thế đáng kinh ngạc khi bạn biết cách ra đòn kết hợp một cách hiệu quả. Các yếu tố quan trọng khác được học trong boxing là góc độ, chuyển động (cả hai đều dựa rất nhiều vào sự hoạt động của đôi chân) và tốc độ. Tất cả được kết hợp nhịp nhàng trong cả tấn công và phòng vệ. Với kiến thức cơ bản về đấm bốc, một người có thể tung ra các cú đấm chính xác và né đòn đấm hiệu quả - cả hai bài học cực kỳ hữu ích khi cố gắng đạt mục tiêu chính của tự vệ: Chạy. Boxing cho phép ta đánh nhanh, né đòn, và chạy trốn khỏi nơi ta đang đối đầu. Hai bộ môn võ thuật tiếp theo rất đáng để đầu tư thời gian vào là Muay Thái và đấu vật. Cả hai đều tăng thêm lựa chọn và kỹ năng cho bất kỳ đấu sĩ nào. Muay Thái giúp các võ sĩ tích lũy một kho tàng các kỹ thuật nổi bật. Nếu như boxing chỉ sử dụng nắm đấm thì Muay Thái phối
hợp nhuần nhuyễn, mạnh mẽ và tàn bạo cả cú đấm, khuỷu tay, đầu gối và cẳng chân. Muay Thai còn là cơ hội để ta học hỏi về sự đau đớn, đồng thời giúp ta khám phá khả năng chịu đau của bản thân. Ống quyển có thể dùng để đá và chặn các cú đá của đối phương, cũng như cơ thể và đôi chân có thể tập trung phản đòn. Để tận dụng sức mạnh, người võ sĩ đòi hỏi phải có đủ sự tàn bạo và một ý chí sắt đá. Bên cạnh đó, Muay Thái còn cung cấp các động tác tuyệt vời để đánh đứng (striking) trong tư thế bị ôm ghì (clinch), khi đối thủ đang dùng cánh tay và/hoặc đầu để kẹp chặt bạn. Các đòn phản kháng từ khoảng cách gần, đặc biệt là đầu gối và khuỷu tay, rất dữ dội. Chưa kể, còn có những kỹ thuật dạy ta cách hạ bệ hoặc quật ngã đối phương xuống mặt đất một cách dứt khoát và vô cùng hữu hiệu. Đấu vật là một nghệ thuật đánh cận chiến (grappling) khác, có lẽ được biết đến rộng rãi và được tập luyện nhiều nhất trên thế giới hiện nay. Nó là bộ môn thể thao tuyệt vời giúp ta học cách điều khiển cả tâm trí và cơ thể. Sự tàn bạo của đấu vật nghiêm khắc mài giũa thân thể và tâm trí ta trở nên cứng rắn hơn. Nhưng trên cả việc tôi luyện bản thân và tôi luyện một tinh thần bền bỉ, đấu vật là ông vua của làng võ - có nghĩa là một nhà đô vật tốt có thể quyết định vị trí của họ ở đâu trong trận đối đầu. Không một môn võ thuật nào khác ngoài đấu vật có thể cung cấp cho học viên khả năng điều khiển vị trí trận chiến tốt hơn: Quật ngã đối thủ xuống mặt đất và giữ họ ở đó. Điều này có nghĩa là đấu vật không chỉ gia tăng khả năng hạ đối thủ xuống đất và giữ họ ở đó, mà còn tăng khả năng bảo vệ bản thân tại ngay vị trí mình đang đứng. Tức là, nếu bạn có kỹ thuật cao hơn đối thủ, bạn có thể xác định vị trí nơi bạn chiến đấu, tự vệ trước các đòn đấm và chiến thắng trên chính đôi chân của mình.
Nếu đối thủ của bạn là một tay đánh đứng lì đòn, bạn có thể quật ngã và hạ gục họ với khả năng chiến đấu vượt trội. Thật không may, trong đấu vật không tồn tại cái gọi là đòn cuối, vì vậy không có kỹ thuật giảng dạy về cách làm thế nào để thực sự kết thúc trận đấu. Nghĩa là, có một số đấu sĩ thực hành kỹ thuật “vật tự do” (catch wrestling), sử dụng các đòn siết, khóa vừa hiểm hóc vừa hiệu quả lên bất kỳ phần nào trên cơ thể nhằm hạ đo ván đối thủ. Ngày nay, đấu vật ngày càng trở nên phổ biến dù catch wrestling không còn được xem là hợp pháp nữa. … Một khi bạn đã có nền tảng tốt về jiu-jitsu Brazil, đấm bốc, đấu vật và Muay Thái, có rất nhiều môn võ khác để bạn tiếp tục khám phá. Judo là một môn võ tuyệt vời với nhiều kỹ thuật quật ngã hữu dụng, đặc biệt là trong các trường hợp có thể nắm được áo của đối thủ. Trên sân tập, judo có khá nhiều điểm tương đồng với jiu-jitsu Brazil. Ở những nơi chưa phổ biến jiu-jitsu Brazil, judo là sự thay thế tốt nhất. Môn võ SAMBO của Nga cũng cực kỳ hiệu quả trong cận chiến nhờ những đòn khóa chân mạnh mẽ. Có những môn võ thuật khác khá hữu ích như Krav Maga và Systema, đều tập trung vào tự vệ là chính. Ngoài ra còn có các môn võ như Escrima và Kali đến từ Philippines, tập trung vào chiến đấu với gậy và dao. Ngoài ra, tổ chức Dog Brothers đã phát triển, kết hợp võ thuật đối kháng với vũ khí - nhờ đó đã thu lượm được kiến thức thực tế vượt xa những hiểu biết trước nay. Danh sách các môn võ nên trải nghiệm còn có thể kéo dài. Không có lý do nào để ngừng học và luyện tập võ thuật.
Dĩ nhiên, chúng khá hữu dụng để chuẩn bị xử lý trong tình huống tự vệ, nhưng những lợi ích từ việc luyện tập võ thuật mang lại cho ta không chỉ là khả năng tự vệ. Quá rõ ràng, học võ giúp bạn có được điều kiện thể chất tốt, cũng giúp bạn có tinh thần cứng rắn hơn - bởi võ thuật rèn giũa sự vững chắc. Võ thuật tôi luyện tinh thần và thể chất của ta. Võ thuật cũng giúp bạn thích nghi với các tình huống không thoải mái và tiếp tục chiến đấu. Điều quan trọng là ta phải nỗ lực. Rồi võ thuật sẽ giúp bạn tốt hơn. Vì vậy, luyện tập đi. Đừng nghĩ suy nhiều về nó. Đừng mất thời gian để “định hình” trước khi bạn bắt đầu. Chỉ cần bắt đầu thôi.