Một
Trung úy Chiti đi vào văn phòng của mình. Giờ đã là tháng Năm rồi, nhưng bên ngoài đang mưa và trời vẫn lạnh.
Anh đến Bari vài tháng trước, đinh ninh đấy là một thành phố mà thời tiết chỉ lưu chuyển từ mùa hè nóng sang mùa thu dễ chịu và mùa xuân ngọt ngào. Còn cái tiết trời mùa đông trong tháng Năm như thế này thì quả là anh không tính đến.
Và anh cũng không tính đến chuyện ngập đầu ngập cổ vì công việc, ở một khu vực mà hồi thập niên tám mươi mọi người đều coi là bình an. Một chỗ trung chuyển để thăng tiến nghề nghiệp, trở thành đại úy, vân vân.
Và vân vân.
Anh đã lập tức nhận ra là mọi chuyện khác thế.
Có những công việc thường ngày như bắt giữ bọn dính đến ma túy, bọn rạch ví, bọn trộm đồ ở các căn hộ; có cả các vụ lớn hơn, ở cả thành phố và ngoại ô, bắt cóc, tống tiền, tấn công bằng thuốc nổ. Có giết người.
Có cái gì đấy giống như mafia rình rập ngay bên dưới bề mặt. Cái gì đó mờ ảo, giống như cái tạo vật còn yếu ớt nhưng gớm ghiếc thoáng nhận thấy được dưới lớp vỏ trứng của loài bò sát.
Rồi còn những vụ cưỡng hiếp này nữa. Vụ này giống hệt vụ kia, rõ ràng thủ phạm là cùng một bóng ma mà bọn họ đang săn đuổi miệt mài một cách vô ích, cả cảnh sát thường lẫn quân cảnh. Như mọi khi, hai bên đi theo những hướng khác nhau.
Đêm ấy lại xảy ra vụ nữa. Đây là vụ thứ năm họ biết. Vụ thứ năm được trình báo, vì thường với loại tội này nạn nhân xấu hổ và không đủ dũng khí để đến báo quân cảnh, hay cảnh sát.
Anh thả rơi người xuống cái ghế sau bàn làm việc, châm một điếu thuốc và bắt đầu giở những trang biên bản mà cấp dưới đã chuẩn bị.
Báo cáo của đội cơ động, với các thông tin tổng hợp về nạn nhân, bản tường trình của một vài nhân chứng. Nhân chứng à? Có hai người nhìn thấy cô gái đi ra từ cánh cổng lớn, họ đã cấp cứu cho cô ấy, rồi gọi 112. Về tên tội phạm, lại một lần không có một thông tin nào. Một bóng ma, đúng là thế.
Chưa có ai nhìn thấy hắn ngoài các nạn nhân. Mà thật ra cả bọn họ cũng chẳng thấy gì. Hắn bắt tất cả bọn họ không được nhìn mặt hắn, nếu không hắn sẽ giết. Và tất cả đều nghe lời.
Chiti đang đọc biên bản các thông tin cần gửi văn phòng công tố thì hạ sĩ Lovascio ló mặt vào. Vẫn với cái câu y hệt như nhau tất cả các buổi sáng.
“Anh dùng cà phê chứ trung úy?”
Anh bảo có anh có dùng và Lovascio biến mất về phía căng tin.
Những lần đầu anh chỉ cảm ơn rồi từ chối, anh sẽ tự đi lấy cà phê ở căng tin, không cần phải phiền tới Lovascio. Ý anh đúng là như thế: anh không muốn làm phiền, phục vụ kiểu ấy sẽ làm anh thấy lúng túng khó xử. Nhưng rồi Chiti hiểu Lovascio buồn vì bị từ chối như thế. Sự lúng túng của anh là điều anh ta không hiểu nổi từ một sĩ quan cấp trên, và vì thế anh ta tin từ chối như vậy chính là biểu hiện của việc mình bị ghét. Khi Chiti hiểu ra chuyện ấy, anh bắt đầu chấp nhận.
Chiti quay lại bản báo cáo. Anh biết trước sẽ thấy đủ các lỗi chính tả tiếng Ý. Vài lỗi ngớ ngẩn, còn vài lỗi khác thì đặc biệt khó tưởng. Anh cũng biết mình sẽ bỏ qua gần hết, ký mà không thắc mắc nhiều. Đấy cũng là kết quả của sự thay đổi. Ban đầu anh chữa hết, từ lỗi hành văn đến lỗi ngữ pháp, lỗi chính tả, thậm chí đến dấu chấm phẩy. Nhưng rồi anh nhận ra không thể tiếp tục như thế. Nhân viên thì buồn, anh thì mất hàng giờ để sửa những lỗi không thể sửa nổi trong khi hầu như không có ai trong số cấp trên ở phòng công tố hay ở những chỗ khác nhận ra sự khác biệt. Thế nên sau đó ít lâu anh thích nghi với chuyện ấy. Anh chỉ sửa chỗ này một chút chỗ kia một chút, đủ để người khác thấy anh có đọc hết, nhưng tóm lại là: thích nghi.
Dù sao thì anh vẫn luôn là người giỏi thích nghi mà.