phần có-thể-h͕c-đưͫc. Thực ra, cô ấy tiết lộ rằng, những kỹ năng về hội họa không phải là khả năng vẽ, mà là khả năng nhìn. Nhìn những góc cạnh, những khoảng không gian, ánh sáng – bóng tối, và nhìn thấy bức tranh toàn cảnh. Để vẽ được, chúng ta cần học tất cả những thành phần đó rồi kết hợp chúng lại làm một. Một số người đơn thuần là học được những kỹ năng này một cách tự nhiên trong quá trình lӟn lên, trong khi những người khác phải thực sự bỏ ra công sức để học chúng. Nhưng như chúng ta có thể thấy từ những bức vẽ sau này, tất cả mọi người đều có thể vẽ. Điều đó có nghĩa gì? Ch͑ bͧi vì có nhͷng ngưͥi có thể làm đưͫc điều gì đó mà không phải qua quá trình rèn luy͏n không có nghĩa là nhͷng ngưͥi khác không thể làm điều tương t. H͕ có thể, da vào s rèn luy͏n, và thậm chí đôi khi còn có thể làm tốt hơn. Điều này rất quan trọng, bởi rất, rất nhiều người vӟi Tư Duy Cố Định nghĩ rằng thành quả mà một người đạt được khi còn trẻ sẽ phản ánh tài năng cũng như tương lai sau này của người ấy.
JACKSON POLLOCK Sẽ thật là phí phạm nếu Jackson Pollock bị làm nhụt chí bởi những lời nói như vậy. Các chuyên gia đã cho rằng Pollock không có năng khiếu trong nghệ thuật, điều này có thể thấy rõ ở những tác phẩm của anh thời kỳ đầu. Sau đó, chính họ cũng đồng ý rằng anh đã trở thành một trong những họa sĩ vĩ đại nhất nưӟc Mỹ của thế kỉ 20, và anh đã tạo nên một cuộc cách mạng trong lĩnh vực nghệ thuật đương đại. Tại sao lại có sự thay đổi như vậy? Twyla Tharp, một vũ công đương đại nổi tiếng thế giӟi, từng viết một cuốn sách tên The Creative Habit (Tạm d͓ch: Thói quen sáng tạo). Như có thể đoán từ tiêu đề cuốn sách, cô tranh luận rằng sáng tạo không phải là một kết quả kỳ diệu từ cảm hứng. Đó là kết quả của sự cống hiến và làm việc chăm chỉ. Kể cả có là Mozart cũng vậy. Bạn nhӟ bộ phim Amadeus chứ? Còn nhӟ đoạn Mozart dễ dàng chơi những bản nhạc khó nhằn, còn Salieri, đối thủ của ông, đang ngập trong sự ghen tӷ không? Tharp xem phim đó và nói: Vӟ vẩn! Huyên thuyên! “Không có ai là thiên tài bẩm sinh cả!” Chính sự cống hiến hết mình là điều đưa Jackson Pollock tӟi thành công. Pollock thực sự có một niềm đam mê mãnh liệt rằng anh phải trở thành một người họa sĩ. Anh chưa bao giờ ngừng nghĩ tӟi hội họa, ở mọi nơi mọi lúc. Vì anh ta quá “cuồng”, nên anh ta thuyết phục được những người khác giúp đỡ anh một cách nghiêm túc cho tӟi khi anh ta học được tất cả những gì có thể học, và bắt đầu tự tạo ra những tác phẩm nghệ thuật mang phong cách của riêng mình. Những bức tranh như “đổ màu lên” của anh, không bức nào giống bức nào, cho phép anh vẽ bằng tiềm thức chứ không phải lý trí, và mỗi bức tranh đều phản ánh được mỗi chuỗi những cảm xúc đa màu. Nhiều năm trưӟc, tôi có vinh dự được tӟi buổi triển lãm có những bức tranh này tại Bảo Tàng Nghệ thuật Đương đại ở New York. Tôi thực sự bị choáng ngợp bởi sức mạnh cảm xúc và vẻ đẹp của mỗi tác phẩm.
Vậy có phải tất cả mọi người có thể làm được bất kỳ điều gì họ muốn hay không? Tôi không thưc sự chắc. Nhưng tôi nghĩ chúng ta có thể cùng đồng ý rằng, mọi người đều có thể làm nhiều hơn những gì họ nghĩ ban đầu.
SӴ NGUY HIỂM CỦA NHӲNG LӠI KHEN VÀ VIỆC DÁN NHÃN TÍCH-CӴC Nếu chúng ta có sẵn những tiềm năng để thành công, thì làm thế nào để ta tin vào những tiềm năng đó? Làm thế nào để người ta có đủ tự tin để phát huy tiềm năng đó? Khen ngợi năng lực của họ để họ cảm thấy họ có thể thành công ư? Thực tế, hơn 80% số cha mẹ nói rằng việc khen ngợi trẻ con là thực sự cần thiết để nuôi dưỡng sự tự tin và gieo mầm cho thành công. Suy nghĩ đó nghe có vẻ rất hợp lý. Nhưng rồi chúng ta bắt đầu lo lắng. Thử nghĩ về việc những người có Tư Duy Cố Định vốn dĩ đã rất quan tâm tӟi năng lực của họ: “Tôi có đủ giỏi không?” “Trông mình có thông minh không?” Chẳng phải việc ngợi khen năng lực của ai đó lại càng bắt họ tập trung hơn vào chúng hay sao? Chẳng phải lời khen truyền tải thông điệp tӟi họ rằng chúng ta trân trọng và, tệ hơn thế, là đang đánh giá những năng lực tiềm ẩn của họ dựa trên những gì họ làm được sao? Đó chẳng phải là đang dạy họ Tư Duy Cố Định sao? Adam Guette, nhà soạn nhạc người Mỹ từng được gọi vӟi những biệt danh như Hoàng tử hay Người cứu rỗi sân khấu nhạc kịch. Ông là cháu của Richard Rogers, người từng viết những bản nhạc kịch kinh điển như Oklahoma! và Carousel. Mẹ của Guette luôn tự hào khoe về tài năng của con trai cô. Ai cũng vậy. “Tài năng của anh ta thực sự tỏa sáng” – một bài nhận xét trên báo The New York Times. Câu hỏi ở đây là, liệu những lời khen như vậy có khích lệ mọi người hay không? Ưu điểm của việc nghiên cứu là bạn có thể đặt ra những câu hỏi như vậy và đi khảo sát mọi người. Chúng tôi đã tiến hành những cuộc khảo sát như vậy vӟi hàng trăm học sinh,